[ گزارش اشكال در مقاله | بازگشت | جستجو | ليست كنفرانس‌ها ]

افزايش سفره آب زير زميني با استفاده از سيلاب (امامزاده جعفر، گچساران)  Fulltext 

[ علي ملائي ] - عضو هيات علمي مركز تحقيقات منابع طبيعي و امور دام
[ محمد محرابي ] - مركز تحقيقات طبيعي و امور دام

خلاصه مقاله:

پايين بودن ريزشهاي جوي در مناطق خشك و نيمه خشك، و نامتناسب بودن پراكنش آنها و نيز جاري شدن حجم قابل توجهي از روانابهاي توليدي بصورت تندآبها و جريان هاي سيلابي، كه غالبا بصورت سيلابهاي مخرب باعث ايجاد خسارت به تاسيسات عمومي و مردمي و منابع زيستي (فرسايش خاك و پوشش گياهي) مي گردد، از طرف ديگر رشد جمعيت و ضرورت افزاش توليد محصولات كشاورزي موجب بهره برداري بي رويه از منابع آب زيرزميني نسبت به تغذيه طبيعي آبخوانها گرديده است. ذخيره سازي آب در دشتهاي آبرفتي و مخروط هاي افكنه (آبخوانها) از طريق تغذيه مصنوعي با استفاده از پخش سيلاب نه تنها گامي موثر در جهت استفاده بهينه از نزولات جوي براي جبران افت ناشي از بهره برداري منابع آب زير زميني و جلوگيري از خسارت سيل در پايين دست بوده، بلكه تدبيري مفيد براي مشكل خشكسالي و كاهش آثار زيانبار آن ميباشد، در استان كهگيلويه و بويراحمد با وسعتي حدود 16246 كيلومتر مربع واقع در جنوب غرب كوههاي زاگرس كه بيش از 90 درصد آن را كوهها و تپه ها تشكيل مي دهند و از توان سيلخيزي بسيار بالايي برخوردار است، ميزان آب دريافتي از نزولات جوي 11/2 ميليارد مترمكعب، و حجم آب ورودي به استان 3/1 ميليارد متر مكعب است. كه بيش از 2/3 ميليارد متر مكعب سالانه تبديل به رواناب سطحي مي گردد وبيش از 7/7 ميليارد متر مكعب آب، سالنه از استان خارج مي گردد، دشتهاي آبرفتي و مخروط افكنه موجودد در منطقه گرمسيري استان داراي توان مناسبي براي ذخيره آبهاي زير زميني مي باشند. كه مي توانند حجم زيادي آب در خود ذخيره نمايند، لذا با توجه به وضعيت رشد جمعيت، كمبود آب، خصوصا در مناطق گرمسيري و فرا رسيدن دوره خشكسالي، برنامه ريزي صحيح و اصولي در جهت بهره برداري و نگهداري منابع آبي بسياري ضروري است، كه در اين راستا دردشت امامزاده جعفر گچساران دو طرح تغذيه مصنوعي با استفاده از حوضچه هاي متوالي به وسيله وزارت نيرو و جهاد سازندگي و طرح هاي پخش سيلاب در آبخوان با ايجاد نهرهاي گسترشي، خاكريز باك هلالي و ترانسكت هاي ذخيره ونفوذ سيلاب بوسيله سازمان جهاد كشاورزي اجرا گرديده و سالانه علاوه بر افزايش بيش از 30 ميليون متر مكعب به ذخاير آب زير زميني منطقه، از ورود بيش از يكصد وهشت هزار تن رسوب به وردخانه زهره و ايجاد خسارت در پايين دست جلوگيري نموده و توانسته است مشكل كمبود آب كشاروزي و شرب منطقه را حل نمايد، و به طور كلي باعث بهبودي وضعيت كشاورزي و احياء مراتع منطقه گرديده است.

پخش سيلاب ، سفره آب زير زميني ، تغذيه مصنوعي ، سطح ايستابي