بررسي تجربيات جهاني مديريت تقاضاي آب : رهيافتهايي براي ايران  Fulltext 

[ غلامعلي شرزه اي ] - دانشيار دانشكده اقتصاد دانشگاه تهران
[ وحيد ماجد ] - دانشجوي دوره دكتري دانشكده اقتصاد دانشگاه تهران

خلاصه مقاله:

براي ساليان متمادي برنامهريزان منابع آبي توجه خود را به مديريت عرضه آب معطوف كرده بودند و حل مشكلات و مسائل عمده بخش آب از جمله كمآبي را در اين مديريت جستجو ميكردند . بدليل افزايش مصرف آب متاثر از عوامل متعددي همچون افزايش جمعيت، افزايش درآمد سرانه، بالا رفتن سطح بهداشت عمومي، رشد فعاليت هاي كشاورزي و توسعه اقتصادي و اجتماعي، لزوم توجه به مديريت تقاضا در سطح جهاني، منطقهاي و بويژه در كشور امري اجتناب ناپ ذير است . شناخت مفاهيم مديريت تقاضاي آب ) ) WDM و راهكارهاي آن همراه با تلفيق با مديريت عرضه آب ) ) WSM مي - تواند گامي موثر در جهت تطابق بيشتر تقاضاي آب با عرضه آن باشد . در اين راستا آشنايي با تجربيات ساير كشورها در اين زمينه ميتواند راهكارهاي عملي و مناسبي را در مورد استفادة بهينه در اختيار برنامهريزان منابع آبي، سياستگذارن اين بخش و مردم قرار دهد . تطبيق اين راهكارها با شرايط اقتصادي، اقليم، باورها و فرهنگ كشور مي تواند در موفقيت سياستهاي مديريت تقاضا نقش به سزايي داشته باشد . از آنجا كه كشور ايران يكي از كشور هاي كم آب و داراي اقليم خشك و نيمه خشك است، وقوع بحران آب در سالهاي آتي با روند مصرف فعلي اجتناب ناپذير خواهد بود . لذا وظيفه اصلي برنامهريزان بهينهسازي استفاده از ذخائر آبي از طريق مديريت تقاضاي آب ) ) WDM ميباشد .
مطالعه تجربيات چند كشور با اقليمهاي مختلف نشان ميدهد كه مكانيزمهاي قيمتگذاري آب قادر است، ضمن ايجاد صرفهجويي و كاهش مصرف، بهرهوري استفاده از منابع آب را افزايش دهد . مشاركت بخش خصوصي و سرمايهگذاري از طرف اين بخش به بهبود خدمات رساني، كاهش كسر بودجه دولت و كاهش مصرف و تنظيم عرضه و تقاضاي آب كمك مينمايد .

آب، مديريت تقاضا، سيستم قيمتگذاري، تجربيات جهاني .