آب بندان مناسبترين گزينه براي سازگاري با كم آبي در استانهاي ساحلي شمال كشور  Fulltext 

[ بيژن درگاهي ] - كارشناس ارشد تاسيسات آبياري - دفتر توسعه منابع آب كشاورزي و بهينهسازي مصرف معاونت صنايع و امور زيربنايي وزارت جهاد كشاورزي

خلاصه مقاله:

ديگر براي هيچكس پوشيده نيست كه منابع آبي قابل استفاده نه تنها در كشورمان و بلكه در كل دنيا محدود مي باشد و مهمتر اينكه اين ماده حياتي هيچ جايگزيني نيز ندارد و براي مثال امروزه و باوجود اين همه نوشيدنيهاي فراوان هيچكدام از آنها نتوانسته است جاي آب گوارا را بگيرد . نداشتن عوارض جانبي، سهل الوصول بودن، ارزاني و تنوع كاربرد از جمله ويژگيهاي منحصر بفرد آ ب در مقايسه با ساير نوشيدنيها ميباشد در خصوص كشاورزي هم آب يكي از اركان اساسي كشت و زرع ميباشد . بنابراين بهرهبرداري پايدار از منابع آبي و حفاظت از اكوسيستمهاي گياهي و جانوري كه بنوعي متكي به اكوسيستمهاي آبي ميباشند از جمله وظايف اساسي هر فرد و جامعهاي ميباشد بياد داشته باشيم كه ما فقط به مقطعي از زمان اختصاص داريم و دنيا و ذخائر موجود در آن از آن ما نيست و بلكه اين نعمات الهي چند روزي بعنوان امانت الهي به ما سپرده شده، لذا وظيفه سنگين حفاظت و پاسداري از آنها نيز همچون اجداد و نياكانمان فعلاً بعهده ماست و بقولي : » ديگران كاشتند و ما خورديم - ما بكاريم ديگران بخورند « بنابراين از بعد فردي از افراد اين كرة خاكي وظيفه داريم كه همچون ساير مواد با قناعت و صرفه جويي از آب استفاده بكنيم ولي از ديدگاه دولتها وضع قوانين جامع و مانع و تضمين اجراي كامل آنها در خصوص بهرهبرداري از اكوسيستمهاي آبي، گياهي و جانوري از جمله وظايف بسيار خطير دولتها بشمار ميرود كه در اين رابطه طبق اصل پنجاهم قانون اساسي » هر گونه فعاليتي كه منجر به آلودگي محيط زيست و ي ا تخريب غيرقابل جبران آن شود ممنوع است « و يا » ارتقاء بهرهوري و توجه به ارزش اقتصادي و امنيتي وسياسي آب در كشور از هر طريق ممكن « از جمله سياستهاي نظام در بخش آب ميباشد . بحران كم آبي و مسائل و مشكلات ناشي از آن، همچنين كنترل و مهار آبهاي سرگردان و ممانعت از آسيبرساني آنها از طريق سيلابهاي مخرب به زمان ما اختصاص ندارد و بلكه اجداد و نياكان ما از گذشته هاي دور با اين مشكل دست به گريبان بودند و در هر منطقه از كشورمان و با توجه به خصوصيات آب و هوايي و شرايط توپوگرافي، شيوههاي ابتكاري و بهينة بهرهبرداري از آب را ابداع كرده، توانستهاند از اين منبع گرانقدر با حداكثر راندمان و بهرهوري استفاده كنند بفرض در مناطق گرم و خشك و كويري از طريق احداث قنوات و در مناطق شمالي كشور از طريق احداث آب بندانها، در اين مقاله گزارش مبسوطي از وضعيت موجود آب بندانها، الزامات و چالشهاي موجود ارائه شده در نهايت راهكارهاي حفظ، احياء و توسعه آنها مورد نقد و بررسي قرار ميگيرد

حفاظت، اكوسيستمهاي آبي، آب بندانها، بهرهبرداري پايدار، الزامات و چالشها