|
تأثير تغييرات كمي و كيفي آب آبياري بر بهرهوري آب در كشاورزي Fulltext
نويسندهگان:
[ مهدي اكبري ] - [ حسن دهقاني سانيج ] - استاديار پژوهش، مؤسسه تحقيقات فني و مهندسي كشاورزي [ سيدمجيد ميرلطيفي ] - استاد دانشگاه تربيت مدرس
خلاصه مقاله:
در كشور ما افزايش جمعيت و كمبود منابع آب در سال هاي اخير، بخش كشاورزي كشور را با چالش هاي عمده اي در جهت تأمين نياز غذايي مردم و نيل به خودكفايي روبرو ساخته است . محدوديت منابع آب و استفاده نامطلوب و غير اقتصادي از آن عامل اصلي محدود كننده توسعه كشاورزي و افزايش توليدات غذايي در ايران است . استفاده موثر از آب در بخش كشاورزي اصلي ترين را ه بهبود مديريت آب و كاهش مصرف آن خواهد بود . موضوعات مختلفي در استفاده مطلوب و بهينه از منابع آب مورد بحث است ، كه مي توان به مسئله مديريت آب در مزرعه ، افزايش كارآيي مصرف آب و سودمندي اقتصادي آب اشاره كرد . به منظور افزايش يهره وري آب، بايد در شرايط مختلف كمي و كيفي آب، براي محصولات مختلف، دور و عمق بهينه آبياري ارائه گردد . بدين منظور از دو روش عمده، شامل انجام آزمايش هاي مزرعه اي و مدل هاي شبيه سازي بهره برداري مي شود . در اين پژوهش با در نظر گرفتن هزينه هاي ثابت و متغير، قيمت محصول، كميت و كيفيت هاي مختلف آب آبياري، محصولات مختلف و به ره گيري از تلفيق اطلاعات مزرعه اي و مدل هاي شبيه سازي توابع توليد - آب كاربردي - شوري تعيين شد و عملكرد محصول، كارايي مصرف آب و بهره وري كشاورزي مقايسه گرديد . نتايج نشان داد كه با افزايش شوري آب آبياري عمق بهينه آبياري افزايش و اختلاف بين عمق بهينه آبياري در شرايط محدوديت آب و زمين كاهش مي يابد . با افزايش شوري آب آبياري در تمام مقادير آب كاربردي به علت كاهش عملكرد محصول و در نتيجه كاهش درآمد خالص، سودمندي آب كاهش
يافت . همچنين شاخص سودمندي اقتصادي آب با افزايش ميزان آب كاربردي تا عمق بهينه در شوري هاي مختلف آب كاربردي افزايش و پس از آن داراي تغييرات ملايمي بود . سودمندي اقتصادي آب تا عمق بهينه آبياري به علت بيشتر بودن شيب تابع درآمد خالص نسبت به هزينه افزايش يافت ليكن، با نزديك شدن به عمق بهينه شيب اين دو تابع برابر شده و در نتيجه شاخص مذكور تقريباً ثابت مي شود . اين نتايج نشان داد كه در شرايط محدوديت آب محصول جو در مقايسه با گندم اقتصادي تر است ليكن، بطور كلي محصولات ذرت علوفه اي و يونجه در مقايسه با گندم از نظر
اقتصادي ارجح هستند .
كلمات كليدي:
آبياري، سودمندي آب، كارايي مصرف آب، مديريت آبياري، بهره وري
[ لينک دايمي به اين صفحه: http://www.civilica.com/Paper-CCWS01-CCWS01_084.html ]
|