مطالعه تغييرات گراني به عنوان يك پيش نشانگر زلزله  Fulltext 

[ سپيده صميمي نمين ] - دانشجوي كارشناسي ارشد ژئوفيزيك ( گرايش گراني سنجي ) ، كارشناس گروه ژئوفيزيك سازمان زمين شناسي كشور
[ مجيد نعيمي ] - كارشناس ارشد نقشه برداري ( گرايش ژئودزي ) دانشگاه خواجه نصير الدين طوسي

خلاصه مقاله:

يكي از روش هاي بررسي تغيير شتاب گراني در يك منطقه، اندازه گيري هاي ميكروگراني سنجي است كه امروزه با دستگاه هاي دقيقي چون CG 3 -M يا CG 5 ، با دقت يك ميكروگال قابل اندازه گيري مي باشد . روش كلي كار به اين صورت است كه با در نظر گرفتن گراديان ارتفاعي اندازه گيري شده در محل، تغييرات گراني ناشي از تغييرات ارتفاعي را مي توان به دست آورد، در صورتي كه تغييرات گراني با تغييرات ارتفاعي داراي توافق منطقي باشند مي توان نتيجه گيري كرد كه حركت همگرايي صفحات تكتونيكي با تغييرات ارتفاعي منطقه جبران مي شود اما در صورت عدم توافق تغييرات گراني و تغييرات ارتفاعي و ادمه اين روند، حركت همگرايي اين صفحات همراه با افزايش جرم در منطقه خواهد بود كه نتيجه آن افزايش تنش انباشته شده در منطقه و در پي آن افزايش خطر لرزه اي خواهد بود .
علاوه بر اندازه گيري هاي دقيق گراني روي سطح زمين امكان اندازه گيري آن از طريق روش هاي فضايي و داده هاي ماهواره اي نيز بررسي شد . پرتاب ماهواره هاي گراني سنجي GRACE در سال 2002 به فضا، امروزه مطالعه تغييرات زماني ميدان گراني زمين با فركانس زماني يك ماهه، در طول موج هاي بلند و متوسط ميدان گراني را فراهم كرده است . (Okubo&Sun,2004 ) با معرفي تئوري جابجايي اعداد لاو و تغيير پتانسيل ناشي از تغيير جرم و ارتفاع موفق به بدست آوردن روابط رياضي در لحظه وقوع زمين لرزه شدند و به طور مجزا براي هر 4 نوع گسل اصلي، تابع پتانسيل آن را به دست آوردند . همچنين تابع پتانسيل را براي مشاهدات ماهواره اي نيز به دست آوردند . با اندازه گيري دوره اي اين تغييرات گراني ( ارتفاعي وجرمي ) چه از طريق اندازه گيري هاي زميني و چه اندازه گيري هاي ماهواره اي و دانستن تغييرات پتانسيل در لحظه وقوع زمين لرزه و بررسي نتايج تغييرات پوسته پس از وقوع زمين لرزه مي توان به اطلاعات دقيقي از يك چرخه زمين لرزه پي ببريم .