مدل رهبري، راه بردي موثر در توسعه و مديريت دانايي

[ وحيد مرندي ] - كارشناس ارشد مهندسي فرايند - متخصص كارآمد سازي انستيتو پاستور ايران - مجتمع توليدات ، پروژه توليد چهار فراورده نوتركيب

خلاصه مقاله:

ثروت يك كشور، از تركيب سه عامل شناخته مي شود: منابع طبيعي (Natural Resources)، منابع سخت افزاري (Hardware Resources ) و منابع انساني (Human Resources) . امروز سهم منابع مختلف از كل ثروت هر كشور، يكي از مهم ترين عوامل در شناخت جايگاه آن كشور در جهان بوده و به عنوان مبنايي براي برنامه ريزي در شئون مختلف و انجام سياست هاي راهبردي (Strategic) مورد استفاده قرار مي گيرد.
در بين كشورهاي دنيا، سهم 63 كشور صادر كننده مواد خام از كل ثروت جهاني تنها 4/6% است. سهم 100 كشور در حال توسعه (هم چون ايران) از كل اين ثروت 15/9% بوده و 29 كشور توسعه يافته (كه شامل 7 كشور ابر صنعتي نيز مي باشند) 79/5% از اين ثروت را در اختيار دارند. يعني در حالي كه اين 29 كشور حدود 8% ثروت جهان را در اختيار دارند 163 كشور ديگر تنها از 20% آن برخوردار مي باشند. مقايسه تفكيكي سهم منابع مختلف از كل ثروت كشورها نشان مي دهد كه سهم سخت افزار و منابع طبيعي كشور ما از كشورهاي توسعه يافته، به هيچ وجه كم تر نيست. اما مقايسه افراد شاغل در صنعت با تحصيلات مختلف، مويد آن است كه بهبود ساختار منابع انساني در برهه كنوني، از اهميت ويژه اي براي توسعه كشور برخوردار مي باشد.
امروزه با روشن شدن اهميت منابع انساني، شيوه هاي تقويت و پرورش كاركنان و مديران مورد توجه سازمان هاي پيشرو در جهان قرار گرفته است به طوري كه مفهوم مديريت دانايي به عنوان جز جداناشدني مفاهيم سازمان هاي يادگيرنده (Learning organization) مطرح مي باشد. در برخي سازمان ها شاخص، پرورش نيروي انساني يك گام هم فراتر رفته و نه تنها مديران، بلكه هر يك از كاركنان در جايگاه خود يك رهبر تلقي شده و از آن ها انتظار مي رود ويژگي هاي رهبري را دارا باشند . ازاين رو چندي است پرورش رهبران ، مورد نظر اين سازمان ها قرار گرفته است. مقايسه ويژگي هاي دوازده گاه اين مدل رهبري با وضعيت كنوني سازمان هاي كشور، نشان از اولويت تغيير ساختار فكري و فرهنگي منابع انساني كشور دارد و چه بسا، بايد عنصر چهارمي تحت عنوان سرمايه هاي اجتماعي (Social Resources) را نيز در محاسبه ثروت كشورها منظور نمود. در اين نوشتار، ابتدا ضرورت بهبود ساختار منابع انساني در كشور با استفاده از آمار به تصوير كشيده مي شود. سپس ويژگي هاي مدل رهبري در يكي از شركت هاي پيشرو (Pioneer organization) در تعامل با دانايي محوري در مديريت سازمان ها، مورد بحث و بررسي قرار خواهد گرفت.

رهبري ، منابع انساني ، مديريت دانايي ، توسعه ، دانايي محوري ، سازمان هاي پيشرو