آسيب شناسي و راهكارهايي براي مديريت پروژه هاي شهري مطالعات موردي مقايسه اي برج ميلاد و برج كوالالامپورمالزي  Fulltext 

[ صمد محمدابراهيم زاده سپاسگزار ] - عضو هئيت علمي دانشگاه آزاد اسلامي واحد شهر ري

خلاصه مقاله:

سال هاست كه فرايند پروژه هاي شهري از طراحي تا اجرا و بهره برداري دچار مشكلات و مسائل عديـده اي مي با شد . از مهمترين آنها عدم تعريف مناسب عوامل و طرفين اجراي پروژه و جايگـاه و وظـايف آن بـصورتي نهادينه و پايدار است .
عدم وجود مديريت شهري منسجم، يكپارچه و كارآمد بعنوان نهاد فرادست جايگاه كارفرمـايي پـروژه هـاي شهري كه سياست گذاري كلان و تأمين مالي پروژه را به عهد ه دارد از مهمترين مشكلات اين حوزه مي باشد . محدوديت هاي مالي، عمر كوتاه مديريتي در حوزه مديريت شهري، اختلاف سليقه و ديدگاه هر يك از مديران در دوران مديريت خود نسبت به چگونگي اجراي پروژه ها و اولويت بندي آنها، نبودن نظام و برنامـه هـاي از پيش تعريف شده براي اف زايش مسئوليت پذيري مديران شهري در قبال پروژه ها از نظر مالي و زماني از جمله مواردي هستند كه مشكلات مربوط به اين حوزه را تشديد مي نمايد . عدم اعتماد وتقويت پيمانكـاران اصـلي وGC ، ايجاد محدوديت و برخوردهاي فراتر از قرارداد براي پيمانكاران، عدم وجـود مقـررات و شـر ايط پيمـان ويژه پروژه هاي شهري براي تدقيق وظايف و نقش طـرفين پيمـان از ديگـر مـشكلات پـروژه هـاي شـهري مي باشد . بارزترين تفاوت شهرهاي توسعه يافته با ديگر شهرهاي جهان در اجراي پروژه هاي عظـيم شـهري اسـت . طراحي و اجراي پروژه هاي مذكور با كيفيت مناسب و در زماني معقول ب ه بسياري از نياز هاي شهر پاسخ مي دهد . از جمله پروژه هاي موثر در توسعه شهري، برج ها مي باشند . برج ها يك يادمان و نشانه شهري محسوب مي شوند . علاوه بر اينكه مي تواند نمادي از توسعه يافتگي شهرها باشند از نظر اقتصادي، زيبايي شناختي و عملكردي براي شهر بسيار حائز اهميت هستند . تجمع و زندگي ميليون هـا شـهروند در مگـالاپليس هـا بـدون ساخت برج ها امكان پذير نمي باشد . اين برج ها از نظر عملكـردي بـه انـواع مختلـف مـسكوني، خـدماتي و ارتباطي - مخابراتي و . . . تقسيم مي شوند . امروزه گرانترين پروژه هاي شهري ساخت برج هاي مذكور مي باشد و بس ته بـه نـوع آن بـه ميلياردهـا دلار سرمايه و مشاركت شركت هاي تخصصي خدمات مطالعات مهندسي و پيمانكاري نياز دارد . از آنجا كـه پـروژه هاي شهري در دوران معاصر از ماهيت اجرايي ديگري برخوردارند و داراي پيچيـدگي هـاي ناشـي از ارتفـاع، تكنولوژي، تخصص نرم افزاري، زيبايي شناسي مي باشند و از سويي به عنوان يك ضـرورت شـهري مطـرح هستند لذا مطالعه در سياستگذاري و مديريت پروژه هاي مذكور و تدوين الگو هاي اجرايي مناسب و كارآمـد از
مهمترين ضروريات مديريت شهري در كشور مي باشد . آسيب شناسي فرايند انجام پروژه هاي شهري از منظر جايگاه، وظايف و نقش كارفرما، مشاور و پيمانكـار از مهمترين اهداف اين نوشتار مي باشد . متدولوژي اين مقاله علمي براي دستيابي به اهداف مذكور بر پايه مطالعه موردي و مقايـسه بـا نمونـه هـاي مشابه استوار است . به اين ترتيب كه پس از ارائه مقدمه ، طرح مساله مي نمايد سپس به ارائه تعـاريف، م بـاني نظري و ادبيات حوزه مذكور مي پردازد . در ادامه با مطالعه نمونه شهري تهـران و نمونـه مـوردي پـروژه بـرج مخابراتي تلويزيوني ميلاد ( يادمان ) ، پروژه هاي شهري در ايران را آسيب شناسي مي نمايد و سپس با مقايـسه نمونه هاي مشابه شهري و پروژه برج مخابراتي و تلويزيوني KL Tower كوالالامپور به جمع بنـدي نهـايي مي پردازد . در طي مطالعه مذكور تصاوير و مستندات نمونه هاي مذكور مورد استفاده قرار مي گيرد . از مهمترين دستاوردهاي اين نوشتار آسيب شناسـي پـروژه هـاي شـهري در ايـران بـويژه تهـران و ارائـه پيشنهاداتي براي تعاملات بخش هاي سياست گذ اري، كارفرمايي و اجرايي در زمينه جايگاه و وظايف متقابـل طرفين مؤثر اجراي پروژه هاي شهري مي باشد .

پروژه شهري، مديريت شهري، كارفرما، پيمانكار، برج ميلاد، برج كوالالامپور