نقدي بر فهارس بها و تأملي برفهرست بها آبياري و زهكشي  Fulltext 

[ محسن ميرزا اسكندري نژاد ] - شركت ساختماني ليميت

خلاصه مقاله:

همانطوريكه همگان مستحضرهستند فهرست بها كتابچه ا ي است كه براي قيمت تمام شده انجام آحاد عمليات متنوع تعريف شده، تنظيم گرديده است و در كليه رشته ها ي كار ي اعم ا ز خاكبرداري معمول ي تا تهيه مصالح و نصب پيچيد هترين تاسيسات تعيين قيمت نموده است كه اين مجلد فعلاً دريازده رشته كاري متنوع منتشر م يشود و اصولاً هر ساله بايستي منتشر گردد. اولين فهرست بها ي سراسر ي در سال ۱۳۵۶ منتشر گرديده است كه مربوط به سال ۲۵۳۵ يا ۱۳۵۵ ميباشد. قبل ازاين تاريخ مهندسين مشاور هر پروژه، جهت آن پروژه مشخص، اقدام به تهيه فهرست بها مينمودند كه گاه مطابق واقعيت و گاه برا ي پروژه مشابه در منطقه يكسان قيمتهاي آحاد بها ارائه شده چند مهندس مشاور متفاوت از هم م يگرديد تنوع فهرست بها يك رشته با قيمت ها ي متفاوت براي آيتم ها ي كار ي مشابه گاه موجب دلسرد ي پيمانكاران و گاه حت ي موجب اعمال نفوذ در برآوردها جهت پروژه هاي مشخص ي م ي گرديد .جالب است بدانيم كه جهت رفع اين موارد در يك برهه حدوداً
در سالها ي ۱۳۵۱ ال ي ۱۳۵۳ برندگان مناقصه طرحها ي عمران ي از طريق متوسط گيري قيمت ها ي پيمانكاران شركت كننده تعيين ميگرديد وپروژه به حداقل قيمت ارائه شده داده نم ي شد .البته بعداً اين مورد لغو گردي د، ولي بنظر مي رسد عادلانه ترين نحوه انتخاب پيمانكار بوده باشد. با انتشار فهرست بها ي سراسري برگ نويني در پروژه هاي عمراني گشوده شدكه قيمت ها ي
ارائه شده اش گاه قابل توجيه و گاه هم قابل انتقاد بود ول ي بمصداق معروف ((ظلم بالسويه عدل است)) شركت كنندگان مناقصات با اين معيار يكسان سنجيده شده و تعيين برنده گرديدند.با گذشت زمان و با آشكار شدن نقاط ضعف و قوت، راه تكامل فهارس بها پيموده شد برا ي مثال ضرايب منطقه ا ي بالاسري و تجهيز وبرچيدن كارگاه و غيره و غيره شكل گرفت . با نگارش فهارس بها ي رشته هاي عمليات كاري مختلف اين فهارس به ا، همچون ابنيه ، راه و باند، تاسيسات و خطوط انتقال تقريبا سير تكامل خود را ط ي نمودند ول ي جهت كارها ي آبيار ي و زهكش ي، تلفيقي از
فهرست بها ي راه، ابنيه و غيره استفاده ميگرديد تا اينكه در اوايل سال ۱۳۷۷ فهرست بهاي آبياري و زهكش ي مصوب گرديد كه طبيعتاً بدليل جوان بودن اشكالات ي داشت، اين فهرست بها در
سال ۱۳۷۹ دربها ي واحد دو مورد، حمل بتن با ميكسر و تريمينگ ، مورد تجد يد نظر اساس ي قرار گرفته و قيمتهاي واحدش افزايش يافته و متعادل گرديد ولي ساير آيتمها همگام با شاخص
تعديل كل ي افزايش يافتند كه البته آيتم حمل بتن در سال ۱۳۸۳ مجدداً مورد تجديد نظر قرار گرفته وناگهان به يك سوم كاهش يافت!
اين بود خلاصه آنچه كه تقريبا ط ي ۲۷ سال انجام گرفت كه ماحصل اين اقدامات فهرست بهاي سال ۱۳۸۴ آبيار ي و زهكش ي ميباشد كه ما قصد داريم فهارس بها را عموما و فهرست بها آبياري و زهكشي را خصوصاً مورد نقد و بررسي قرار دهيم.