مسئله معكوس در مدلسازي آبهاي زيرزميني (مطالعه موردي در منطقه كرمانشاه)  Fulltext 

[ شادمان لهوني ] - دانشگاه آزاد واحد كرمانشاه
[ مجيد خياط خلقي ] - دانشگاه تهران دانشكده كشاورزي كرج
[ مهدي ميراب زاده ] - دانشگاه ترهان دانشكده كشاورزي كرج

خلاصه مقاله:

براي ايجاد يك مدل آبهاي زيرزميني دو مسئله اصلي بايد مورد بررسي قرار گيرد ، يكي مسئله پيشرو(شبيه سازي مدل) و ديگري مسئله معكوس(واسنجي مدل)است. معيار واسنجي به صورتي است كه با برآورد پارامترهاي مدل مقادير بار هيدروليكي محاسبه شده با مقادير مشاهده شده همخواني داشته باشد . پس از انجام اين دو مرحله است كه مي توان يك مدل را براي يك منطقه پيشنهاد كرد . مرحله واسنجي مدل بسيار حساس بوده و هر گونه عدم دقت در اين مرحله مي تواند مدلي را نتيجه بدهد كه با آن نتوان سيستم واقعي را شبيه سازي كرد . مدلهاي عددي آبهاي زيرزميني به دو روش واسنجي مي شوند ،يكي روش دستي(آزمون سعي و خطا) است كه با مشكل غير دقيق و سليقه اي بودن جواب مواجه است . روش ديگر واسنجي اتوماتيك است،كه در آن از خود مدل براي واسنجي استفاده مي شود.در اين تحقيق با استفاده از روش اتوماتيك ، اقدام به واسنجي مدل شد. كه با استفاده از رگرسيون غيرخطي حد اقل مربعات وزني اقدام به برآورد بهينه پارامتر ضريب قابليت انتقال در مرحله واسنجي مدل گرديد.از كد PEST2000 همراه با مدل PMWIN MODFLOW براي انجام اين كار استفاده شد. اين روش ابتدا براي يك آبخوان فرضي و سپس براي آبخوان دهپهن واقع در منطقه كرمانشاه به كار برده شد.نتايج نشان مي دهد در صورت داشتن داده هاي با كميت و كيفيت خوب روشهاي اتوماتيك برآورد پارامتر مي توانند جايگزين روش دستي آزمون و خطا استفاده گردند و با واسنجي مدل توسط اين روشها مي توان قابليت بكارگيري مدل سفره آبهاي زيرزميني را افزايش داد. و از پارمترهاي برآورد شده مستق ً لا در تحقيقات مربوط به بيلان آب استفاده كرد.

آبهاي زيرزميني. مدل رياضي. مسئله معكوس. برآورد پارامتر.واسنجي اتوماتيك