[ گزارش اشكال در مقاله | بازگشت | جستجو | ليست كنفرانس‌ها ]

بررسي مشكلات بهره برداري ساختمانهاي تنظيم و كنترل جريان در شبكه هاي آبياري زاينده رود و درودزن  Fulltext 

[ محمود جوان ] - استاد بخش آبياري دانشگاه شيراز
[ حميدرضا سالمي ] - بخش تحقيقات فني و مهندسي كشاورزي اصفهان

خلاصه مقاله:

بهره برداري از آب رودخانه ها و توزيع آن به مانند سابقه سرزمين كهن ايران بسيار قديمي مي باشد ايرانيان قديم در احداث سد و بند در شبكه هاي آبياري به تجربيات ارزنده اي دست يافته و در اعمال مديريت بهره برداري از شبكه هاي آبياري و تقسيم و توزيع آب مدارك و اسناد ارزشمندي بجاي گذاشته اند. در ايران ايران اولين توجه رسمي دولت به مسئله مطالعه منابع آب و احداث تاسيسات مدرن ابياري، در سال 1315 و با تاسيس اداره آبياري و سد سازي ظاهر شد. هدف از بهره برداري صحيح از تاسيسات شبكه هاي آبياري، حفظ عملكرد سيستم در حد مطلوب و همچنين افزايش عمر مفيد آن مي باشد . در اين تحقيق تاسيسات تنظيم سطح آب و آبگيري موجود بر روي كانال هاي شبكه درودزن كه بر اساس استانداردهاي دفتر عمران اراضي ايالات متحده و با كاربرد دريچه هاي كشوئي و قطاعي طراحي شده اند و شبكه آبياري زاينده رود با تجهيزات تنظيم سطح آب خودكار و مدول هاي ساخت كارخانه نيرپيك از نقطه نظر عملكرد و مديريت بهره برداري مورد بررسي قرار گرفته اند. نتايج بررسي عملكرد سيستم هاي آبياري در دو شبكه مورد تحقيق نمايانگر اين واقعيت است كه بدليل عدم كنترل، بازبيني و مرمت قسمت هاي تخريب شده سيستم، پس از سپري شدن چند سال از اجراي شبكه، بهره وري آنها رو به نقصان مي رود. بنابراين برنامه نگهداري مي بايست بر طبق مديريتي صحيح و آگاه و همچنين برنامه اي مدون و زمان بندي شده صورت گيرد در اين صورت با يك سري عمليات كم حجم در موقع لزوم مي توان از عمليات حجيم بعدي جلوگيري نمود. شبكه هاي مدرن آبياري درودزن فارس و زاينده رود اصفهان كه با هزينه هاي سنگين احداث گرديده اند نياز به بهره برداري و نگهداري صحيح و دلسوزانه دارند. در پايان بعد از بررسي هاي بعمل آمده نتايج زير بدست آمده است:
- ايفاي نقش موثرتر سازمان هاي كشاورزي در ارتباط با مديريت بهره برداري از شبكه هاي آبياري و زهكشي
- لزوم اجراي طرح يكپارچه سازي اراضي كوچك به منظور سرعت بخشيدن به اجراي سياست هاي كشاورزي و مديريت بهره برداري از شبكه ها
- حذف يارانه از آب بهاء به منظور تقويت پشتوانه مالي مديريت بهره برداري براي ارائه خدمات تعميرات و نگهداري وجلوگيري از اسراف در مصرف آب
- ايجاد نواحي آبياري مستقل و غير متمركز در محدوده شبكه بعنوان يكي از موثرترين راه هاي رسيدن به نگهداري مطلوب شبكه هاي آبياري