بررسي سامانه مديريت بلاياي طبيعي و مخاطرات زمين در شبكه راه آهن ايران  Fulltext 

[ جبار علي ذاكري ] - استاديار دانشكده مهندسي راه آهن
[ سمانه مختاري ] - دستيار پژوهشي

خلاصه مقاله:

شبكه حمل و نقل راه آهن جهت پوشش تمام نقاط كشور، از مناطق با شرايط جغرافيايي و آب و هوايي متفاوت عبور مي نمايد و به¬همين دليل، بسته به كوهستاني و دشت بودن منطقه، داشتن آب و هواي گرم و خشك، معتدل، سرد و مرطوب، درمعرض بلاياي طبيعي و مخاطراتي از قبيل زمين لرزه، لغزش زمين ، ناپايداري دامنه ها، مخاطرات جوي و هيدرولوژيكي و بيابان زايي قرار دارد. به¬همين دليل لازمست در طراحي، ساخت و نگهداري اين شبكه ها در آن مناطق، مخاطرات فوق به طور كامل شناسايي راهكارهاي اساسي در جهت كاهش آسيب هاي ناشي از وقوع آنها پيش بيني گردد.
وسايل نقليه ريلي سريع سير به دليل داشتن سرعت¬هاي بالا، لازم است با استفاده از سيستم هاي پايش، تحت كنترل درآيند تا از وقوع سانحه ريلي پس از وقوع حادثه پيشگيري شود. از طرفي ساختار روسازي خط آهن طوري است كه در برابر نيروهاي جانبي آسيب پذيري بالايي داشته و آسيب هاي آن ناپايداري سازه خط نبوده بلكه به¬صورت ظاهر شده تغييراتي در پارامترهاي هندسي خط از جمله عرض خط، ناهمواريهاي طولي و عرضي خط و … مي¬باشد كه عملا ايمني سير و حركت قطارها را مختل مي سازد. به¬همين دليل قبل از افزايش سرعت قطارها لازمست سامانه مديريت مخاطرات زمين و بلاياي طبيعي در راه آهن ايجاد شود تا به¬صورت خودكار و On line سرعت قطارهاي عبوري در منطقه مورد نظر كنترل شده و يا تحت شرايط خاصي متوقف شود. بعضي از مخاطرات ازجمله شرايط جوي ايجاب مي نمايد كه محدوديت سرعت براي قطارها اعمال شود و بعضي از مخاطرات از جمله لغزش زمين، ناپايداري دامنه كوهها در كنار خط آهن يا زمين لرزه ايجاب مي نمايد كه قطار بدون دخالت نيروي انساني به¬طور خودكار متوقف شود.
در اين مقاله سعي شده است در طراحي خطوط سريع، سامانه مديريت مخاطرات زمين و بلاياي طبيعي راه آهن تشريح شده و راهكارهاي اساسي در خصوص پياده سازي آن بيان شده است.

سامانه مديريت، مخاطرات طبيعي، شبكه راه آهن، زلزله، مناطق ماسه گير