اشتباهات رايج در مديريت بحران و مديريت جستجو و نجات  Fulltext 

[ رضا استادسرائي ] - مدرس امداد و نجات جمعيت هلال احمر استان گيلان

خلاصه مقاله:

شديدترين، مهم ترين و اصلي ترين قسمت مقابله با حوادث و بلايا، قسمت دوم يا در هنگام وقوع حادثه مي باشد. هرچه حادثه شديدتر و بزرگتر باشد، اين قسمت از مقابله و پاسخ دهي قوي تر بوده و مديريت بحران در اين زمان به اجبار، ظريف تر و جامع تر خواهد بود. همزمان با آن، سيستم مديريت به كار رفته نيز بايد دقيق تر و بصورت متمركز و يكپارچه تر عمل نمايد، بايد بخش ها مشخص، وظايف تفويض شده و مديريت ها هدف دار باشند. سريع ترين و ساده ترين نوع پاسخ، مديريت حوادث خانگي ومحلي است و پيچيده ترين و كامل ترين نوع پاسخ، مديريت بحران در فجايع و بلاياي منطقه اي مي باشد.
هر يك از سيستم هاي ارائه شد كنترل سوانح و مديريت بحران توسط كشورهاي توسعه يافته و يا كشورهاي صنعتي (با جمعيت و وسعت كم)، داراي ويژگي ها و امتيازاتي است كه خاص همان كشور طراحي شده است و بجز موارداستاندارد پايه اي در بقيه موارد ظرافيت خاص منطقه اي و بومي شده هر كشور با سالها تجربه گنجانده شده است. در كشورما ايران بدليل سابقه كم مديريت سوانح، حل اغلب آنها بصورت محلي و موضعي با توجه به شرايط خاص بنيادهاي اداري در هر مقطعي از تاريخ معاصر، صورت پذيرفته است. بعد از سوانح و بلاياي بزرگ چند دهه اخير و عدم توانايي در پاسخگويي سيستماتيك و ساماندهي شده رسمي، بيش از مردم، اين نجات گران و سازمان هاي درگير و دولتمردان بودند كه به اهميت وجود يك الگوي جامع مشاركتي جهت مواجهه و مقابله با سوانح و بلايا پي بردند.
الگوهاي خارجي وارد شده به ايران كه اساس وام گرفته از سيستم هاي توسعه يافته اروپايي، آمريكايي و گاهي آسياي شرقي و استراليا مي باشند، در هنگام بكارگيري در كشور، ناسازگاري هايي را از خود نشان مي دهند كه در نهايت، ضعف سيستم مديريت بحران را پديد مي آ ورند. گاهي در بكارگيري چنين سيستم هايي، با تفسيرغير كارشناسانه و غير اصولي آنها، خطاها و اشتباهات بزرگي حادثه خواهد شد. بنابراين پاره اي از بزرگترين خطاها و اشتباهات رايج در كاربرد اينگونه سيستم ها در مديريت سوانح و يا كلا روال پيروي بي چون و چرا از اينگونه سيستم ها وجود خواهد داشت كه نيازز است آنها را شناخته و در تصحيح و تغيير شكل آنها در دو قسمت مديريت بحران و نيز مديريت عمليات جستجو و نجات تلاش نماييم. در اين مقاله سعي شده است باورهايي را كه تصور تغيير و تصرف در آنها داده نمي شود ذكر شده و راهكار و طريقه تغيير آنها بصورت تحليلي و استدلالي بدون آسيب رساندن به كل يك سيستم مديريتي اجرايي (مثل ICS& MACS-RMCS, CBPRP, IMS, NRP, NIMS) تشريح و در نهايت به سامانه پيشنهادي جديدي بنام سازماندهي پاسخها يا ROS در مديريت سوانح ، بعنوان يك راهكار مجتمع و بومي، اشاره اي گردد.

بلايا ، سوانح ، مديريت بحران ، مديريت جستجو و نجات ، اشتباهات رايج ، سيستم هاي مديريت حادثه ، سامانه سازماندهي پاسخ ها