مديريت الگوهاي رفتاري دربحران

[ بهناز فاتحي ] - كارشناس پرستاري وكارشناس ارشد بيهوشي
[ ليلا موسوي ] - كارشناس پرستاري –سوپروايزر آموزشي بيمارستان شهيد دكتر باهنر كرج

خلاصه مقاله:

انسان بطور مستمر بحرانها وفشارهاي مختلفي رادرزندگي تجربه ميكند كه باعث به هم ريختن تعادل جسمي ورواني اوگرديده واغلب باعدم تعادل واختلالات عاطفي ورفتاري همراه است . حوادث غير مترقبه مانند سيل- زلزله و... جزء عوامل آشكارساز بحران ميباشند كه باعث بروز واكنشها ورفتارهاي متعدد ومتفاوتي درافراد آسيب ديده ميشود كه غالبا خارج ازكنترل آنان ميباشد.لذا مديريت بررفتار يك امر حياتي وكليدي درفرآيند بحران محسوب ميشود. اما درطراحي مديريت بحران به مسئله كنترل ونظارت بررفتار اهميت كمتري داده شده است. اختلالات وتغييرات الگوهاي رفتاري دريك بحران جزء مسائل عمده واصلي درفرآيند بحران محسوب ميشود تاجائيكه واژه بحران را همان اختلال وتخريب رفتار ميدانند. بنابراين شناخت الگوهاي رفتاري كه درموقع بحران بوجود مي آيد عامل مهم وكمك كننده اي دركنترل بحران محسوب ميشود.
محتوا:
درزمان وقوع بحرانهاي يكسان عكس العملهاي رواني گوناگوني را ميتوان از افراد جامعه مشاهده كرد كه اين عكس العملها با سن –زمينه فرهنگي-وضعيت سلامتي –سيستمهاي حمايتي اجتماعي وسازگاري معمول با بحران وبلايا مرتبط ميباشد.
وقايع غير منتظره طبيعي وبلايا سبب احساس ضعف وحشت ونياز به كمك درمردم دچار بحران ميشود پاسخ طبيعي به اين تنشها شامل احساس ضعف –شوك –نابودي-عصبانيت وغم واندوه ميباشد.
باتوجه به اثرات رواني فراوان حادثه برافراد بازمانده علاوه براثرات جسمي ان يكي از مسائلي كه بايد مورد توجه قرار گرفته واهميت لازم به ان داده شود فراهم كردن خدمات بهداشت رواني براي بازماندگان حوادث ميباشد كه دراين بين نقش پرستاران درپيشگيري از مشكلات شديد رواني انكار ناپذير است.
تحقيقات ومطالعات درعلوم رفتاري نشان ميدهد كه عوامل تعيين كننده اي برنوع والگوي رفتاري درمواقع بحران نقش دارند واين عوامل عبارتند از :
1- عوامل فرهنگي ومذهبي
2- ساختار ارتباطي جامعه درطول بروز بحران
3- فشارهاي رواني وروحي كه درطول اين دوران بروز ميكند.
4- افرادي كه جزء آسيب ديدگان حوادث غير مترقبه هستند دچار يكسري واكنشهاي فيزيولژيك وروانشناختي ميشوند كه شدت ونوع آن به فاكتورهاي متفاوتي بستگي دارد كه عبارتند از :
1- شدت مخرب بودن حادثه
2- تجربه قبلي درمورد همان حادثه ياشبيه به آن
3- فاصله زماني از وقوع حادثه تابروز علائم احساسات وعواطف فردي
بروز فشارهاي رواني درآسيب ديدگان وحتي بستگان وگروههاي امدادي پس ازمراحل مختلف بلايا امري قابل پيش بيني است وميتوان با تدابيري آنها را كاهش داد وحتي ازبين برد.

بحران –الگوهاي رفتاري