ارائه مدل تحليلي عوامل موثر بر سرريزتكنولوژي  Fulltext 

[ امير لطفي ] - شركت آب و فاضلاب استان تهران
[ عبدالعلي عامري ] - مؤسسه تحقيقات ترانسفورماتور ايران، جمهوري اسلامي ايران
[ سيدحبيب اله طباطبائيان ] - دانشگاه علامه طباطبائي، جمهوري اسلامي ايران

خلاصه مقاله:

انتشار و انتقال تكنولوي نقش محوري در فرايند توسعۀ اقتصادي ايفا مي نمايد، تعامل بين سرمايه گذاري مستقيم خارجي (FDI) و تكنولوژي از مهمترين و جدي ترين ملاحظات FDI مي باشد و در همين راستا، انتقال تكنولوژي موضوع غالب در بحث شركتهاي چند مليتي و رابطۀ آنها با كشورهاي در حال توسعه مي باشد و اين بدين علت است كه تكنولوژي از منابع حياتي براي رشد اقتصادي، تجميع سرمايه، تجارت و حتي تغيير در سازماندهي روابط اجتماعي و توليد به شمار مي رود . به اين نكته بايد اشاره نمود كه تكنولوژي محصول فعاليت در حوزۀ R&D و نوآوري در توليد است و هر تكنولوژي جديدفايده و مزيتي براي پديدآورندۀ آن بهمراه مي آورد كه مهمترين آنها در حوزۀ رقابت، انحصار در مالكيت تكنولوژي مي باشد . در هر صورت صاحبان تكنولوژي مي توانند نسبت به فروش امتياز تكنولوژي به ديگران و يا استفادۀ مستقيم در توليد اقدام نمايند . بدين لحاظ امروزه يكي از اهداف مورد نظر و با اهميت كشورهاي در حال توسعه، در زمينه سرمايه گذاري و نقل وانتقال سرمايه، انتقال تكنولوژي است . در نتيجۀ انتقال تكنولوژي، اطلاعات، مهارت، تخصص و تجربه ايكه در صنعت معيني نزد دارندۀ آن وجود دارد به طرف ديگر به عنوان گيرنده و يا متقاضي كه فاقد آن است منتقل مي گردد . از آنجائيكه تكنولوژي بعنوان كالائي ارزشمند در انحصار دارندۀ آنست، دستيابي به آن به راحتي امكانپذير نبوده و بدين منظور شيوه هاي محتلفي پيش بيني شده است . يكي از روشهاي مهم انتقال تكنولو ژي، از طريق سرمايه گذاري مستقيم خارجي (FDI) است . انتقال تكنولوژي با اين شيوه را سرريز تكنولوژي (Technology,Spillover)
مي نامند، كه موفقيت يا عدم موفقيت در اخذ تكنولوژي توسط كشور ميزبان از اين روش به عوامل متعددي بستگي دارد . در اين مقاله به تاريخچۀ اين بحث و عوامل تاثير گذار در فرايند سرريز تكنولوژي پرداخته مي شود و در نهايت يك مدل تحليلي كه مولفه هاي تاثير گذار بر سر ريز تكنولوژي را معرفي مي نمايد ارائه مي گردد .

سرريز تكنولوژي، سرمايه گذاري مستقيم خارجي، مظاهر تكنولوژي، گردش نيروي كار، ارتباط عمودي