بررسي فني و اقتصادي روش هاي مختلف آببندي درياچه هاي مصنوعي و مخازن (مطالعه موردي: طرح جامع درياچه چيتگر)  Fulltext 

[ يونس دقيق ] - استاديار گروه عمران دانشگاه آزاد كرج و عضو هيئت علمي مركز تحقيقات حفاظت خاك جهاد كشاورزي
[ عليرضا رضاقلي لو ] - كارشناس ارشد مهندسين مشاور آب و خاك
[ محمد حسيني ] - دانشجوي كارشناسي گروه عمران دانشگاه آزاد كرج

خلاصه مقاله:

ساخت سد ها و درياچه هاي مصنوعي عمدتا با هدف ذخيره سازي آب، توليد برق ويا كنترل سيلاب انجام مي شود. در كنار موارد فوق ممكن است اهدافي همچون ايجاد فضاهاي توريستي، تفريحي، ورزشي و ماهيگيري بصورت اهداف ثانوي مطرح گردد. قبل از انجام چنين پروژه هايي، بايد ضمن بررسي و مطالعات كامل راجع به شرايط محيطي منطقه و خاك بستر، روش هاي مختلف آببندي را با شرايط مو جود بررسي نموده تا بتوان بهترين شيوه را برگزيد. آببندي بستر معمولا به منظور جلوگيري از نشت آب و خسارت هاي ناشي از آن صورت مي گيرد كه امروزه با توجه به روشهاي نوين موجود، بررسي هاي دقيق تري راجع به اين مطلب انجام مي شود. از موارد مهمي كه در روش هاي مختلف آببندي لازم است بدان توجه كرد مسئله نگهداري و حفاظت از خود لايه آببند مي باشد كه در اثر عوامل مختلف فرسوده يا خراب نشود و يا در هنگام لايروبي آسيب نبيند. با توجه به اهميت بالاي آن از ديدگاه هاي مختلف اقتصادي، اجتماعي و زيست محيطي، بررسي راهكارها و انتخاب روش هاي مناسب اجرائي به عنوان يك ضرورت مهم به شمار آمده و از طرفي به دليل هزينه هاي بالا و متفاوت روش هاي مختلف، نياز به تحقيقات بيشتر براي انتخاب و اجراي صحيح و دقيق بسيار پر اهميت مي باشد و هر گونه بهينه سازي با كاهش قابل توجه هزينه هاي پروژه روبرو خواهد بود.
در اين تحقيق روشهاي مختلف آببندي : با استفاده از مصالح طبيعي مخزن، روش استفاده از آسفالت، روش ژئوممبران، روش GCL مورد بررسي فني و اقتصادي قرار گرفته اند. گزينه آسفالت با توجه به رتبه فني و هزينه بالا در طرح مورد نظر مناسب نبوده و در بين گزينه هاي ديگر، گزينه بستر متراكم خاكي داراي تفاوت فاحش در هزينه ها بوده و با توجه به شرايط محل پروژه و اهداف طرح از لحاظ فني مي تواند پاسخگوي نياز طرح باشد. بايد در نظر گرفت كه اگر چه انواع ژئوممبران يا GCL در اين مورد قابل استفاده است ليكن با توجه به وسعت نسبتا بالاي درياچه و همچنين هزينه هاي نگهداري آن در مواردي همچون لايروبي، با توجه به صعوبت اين عمليات بر روي ژئوممبران يا GCL، امتياز خاصي را نسبت به بستر متراكم فراهم نمي آورد.

سد، درياچه مصنوعي، آببندي، نشت، نفوذ پذيري، بنتونيت، ژئوممبران، GCL