تعيين تركيب كشت محصولات زراعي واحد هيدرولوژيك برخوار اصفهان  Fulltext 

[ اسماعيل نصراصفهاني ] - عضو هيئت علمي امور زراعت موسسه پژوهش هاي برنامه ريزي و اقتصاد كشاورزي
[ مجتبي پالوج ] - عضو هيئت علمي و مدير گروه پژوهش هاي برنامه ريزي موسسه پژوهش هاي برنامه ريزي و اقتصاد كشاورزي

خلاصه مقاله:

از جمله مشكلات اساسي كشورهاي در حال توسعه بهره وري پائين و كارائي نا مطلـوب بخـش هـاي مختلـف اقتـصادي اسـت كـه ايـن معضل خود ناشي از تخصيص نامناسب منابع و عوامل توليد است . كميـابي و محـدو ديت منـابع و عوامـل توليـد از عمـده تـرين مـسايل ي مي باشد كه توليد كنندگان بخش كشاورزي با آن مواجه هستند . كشاورزان با گزينه هاي مختلفي از فعاليـت هـاي زر اعـي روبـ ه رو هـستند كه همه اين گزينه ها براي توليد مطلوب به يك سري نهاده هاي محدود و در عين حال مشابه نيازمند هستند تا انتخاب بـه مطلـوب تـرين و منطقي ترين شكل ممكن صورت پذيرد .
در كنار عوامل مختلف موثر در تركيب و الگوي كشت، افزايش كارآيي منابع و عوامل توليد در تعين تركيب كشت محصولات از جمله مواردي است كه همواره مد نظر برنامه ريزان بخش كشاورزي بوده است . واحد هيدرولوژيكي ( دشت ) برخوار اصفهان در گستره اي به وسعت تقريبي 362/1 هزار هكتار از استان اصفهان واقع در شهرستان هاي اصفهان ، برخوار و ميمه، نجف آباد، نطنز، اردستان و خميني شهر قرار گرفته و با توجه به منابع محدود آب و بيلان منفي آب زيرزميني محدوديت اصلي اين دشت ميزان آب قابـل استحـصال و در دسـترس براي كشاورزي مي باشد . كمبود آب در اين محدوده به خصوص در نواحي كه خارج ازشبكه آب رساني زاينده رود مـي باشـند مهـم تـرين محدوديت بخش كشاورزي مي باشند و وزن و اهميت آن از ساير محدوديت ها به مراتب بالاتر است . با توجه به محدوديت اصلي منطقه، با در نظر گرفتن پارامترهايي نظير كارائي مصرف آب، سود آوري و ارزش افزوده ناشي از مصرف هر متر مكعب آب ، پارامترهاي موصوف محاسبه و با مد نظر قرار دادن عوامل مورد نظر، نسبت به طراحي تركيب كشت محصولات زراعي اين دشت اصفهان اقدام گرديد . آن چه كه در تعيين تركيب كشت دشت برخوار از اهميت خاصي برخوردار مي باشد، در نظر گرفتن محصولاتي است كه از نظر ميزان مصرف آب داراي بهره وري نسبتا بالا بوده و نيز ارزش افزوده آن ها به ازاء مصرف هر متر مكعب آب بالا مي باشد . علاوه بر آن در نظر گرفتن تقاضاي محيط براي مصرف محصولات، پتانسيل توليد محصولات زراعي و فصل كشت و تعيين محصولات رقيب و عوامل جانبي ديگر در تركيب كشت واحد هيدرولوژيك از اهميت خاصي برخوردار مي باشد . نتايج حاصل از اين تحقيق نشان مي دهد كه ميزان توليد تركيب پيشنهادي نسبت به توليد تركيب وضـع موجـود دشـت بـه مراتـب بيشتر بوده و حكايت از افزايش توليد 30 درصدي نسبت به وضع موجود دارد .

كارائي مصرف آب، تركيب كشت، محصولات زراعي، واحد هيدرولوژيك