پهنه بندي خطر روانگرايي با مدل SWM و ابزار سامانه هاي اطلاعات جغرافيايي در شهرهاي واقع در دشتهاي جنوبي گرگانرود استان گلستان  Fulltext 

[ رئوف مصطفي زاده ] - دانشجوي كارشناسي ارشد آبخيزداري، دانشيار گروه ابخيزداري و مديريت مناطق بياباني
[ مجيد اونق ] - دانشجوي كارشناسي ارشد جنگلداري
[ محسن مصطفي ] - دانشگاه علوم كشاوزري و منابع طبيعي گرگانرود

خلاصه مقاله:

زمين لرزه ها و تكان هاي زمين موجب ويراني شهرها و تخريب سازه هاي مهندسي مي گردند. بخشي از اين ويرانيها مستقيما مربوط به امواج زلزله و بخش مهم ديگر به طور غير مستقيم در اثر پديده هاي تشديدي وقوع زلزله حاصل ميشود. اهميت موضوع زماني آشكار مي شود كه خسارت وارده خارج از تحمل انسانها باشد. شناخت نواحي مستعد خطرات طبيعي ، از گام هاي اوليه در برنامه ريزي هاي توسعه اي و مديريت عمران شهري است. در مديريت خطرات زلزله در شهرها دو اقدام مهم منطقه بندي كاربري زمين و تدوين ائين نامه ساختمان سازي مي بايد صورت گيرد. روانگرايي يكي از پديده هاي ژئوتكنيكي تشديدي زلزله است كه درخاكهاي سست ماسه اي اشباع، در اثر بالا رفتن فشار منفذي و كاهش مقاومت برشي، رخ داده و منشا خسارتهاي شديد سازه اي به هنگام وقوع زلزه است اين تحقيق در غرب استان گلستان، با هدف پهنه بندي و ارزيابي پتانسيل وقوع خطر روانگرايي انجام شده است. پس از تهيه داده ها و نقشه هاي رقومي پايه، با استفاده از مدل سه پارامتري SWM در محيط نرم افزار ARC GIS پهنه بندي در پيكسل هاي 20 ضربدر 20 متر صورت گرفته است. پس از نقشه پهنه بندي خطر روانگرايي با در نظر گرفتن مرز سياسي در محدوده 5 شهر گرگان، تركمن، بندر گز، آق قلا و كردكوي درصد مساحتي هر كلاس خطر مشخص شد. نتايج نشان مي دهد كه كمترين و بيشترين درصد احتمال خطر به هنگام وقوع زلزله به ترتيب در محدوده شهرهاي بندر تركمن و بندر گز، بوده و انجام تمهيدات مكان يابي جهت اجراي سازه هاي مهندسي و ابنيه فني در محدوده اين مناطق جهت كاهش خسارات احتمالي ناشي از روانگرايي اجتناب ناپذير است. نتايج تحقيق حاضر مي تواند در برنام ريزي توسعه شهري، اولويت بندي و نظارت در اجراي ائن نامه هاي ساختمان سازي در مناطق در معرض خطر، به هنگام وقوع زلزله و مديريت و كاهش اثرات مخرب آن مفيد واقع گرديد. نتايج حاكي ازتوان بالاي GIS در تجزيه و تحليل اطلاعات، افزايش دقت و سرعت در تهيه نقشه پهنه بندي خطر روانگرايي است.

زلزله ، پهنه بندي ، خطر روانگرايي ، توسعه شهري ، مدل GIS , SWM ، دشتهاي ساحلي گلستان