بررسي كهن خاكهاي استان گلستان بعنوان شاهدي براي تغييرات شرايط جوي در عصر پليستوسن  Fulltext 

[ عباس پاشايي ] - استاد گروه خاكشناسي دانشگاه علوم كشاورزي و منابع طبيعي گرگان

خلاصه مقاله:

مطالعات انجام شده بر روي رسوبات لسي دامنه هاي شمالي البرز و بخش فوقاني آبخيز گرگان رود نشان دهنده وجود تعداد شانزده كهن خاك «paleosols» و هفده دوره رسوبگذاري مواد لسي در اين منطقه مي باشد. بطوريكه در دوره يخبندان ورم Wuerm در اين منطقه هفت كهن خاك (S1-S2) و در عصر يخبندان Riss چهار كهن خاك (S8-S11) و بالاخره در دوره يخبندان Holstein سه كهن خاك (S12-S14) شكل گرفته است. در حاليكه كهن خاك هاي تشكيل شده در عصر يخبندان Wuerm نشان دهنده تناوب آب و هوائي سرد و خشك قاره و آب و هواي مرطوب دريا و همراه با تشكيل خاكهاي استپي و خاكهاي خيس ابتدائي مي باشد، عصر يخبندان Riss با جابجايي بيشتر مواد آهكي و تشكيل ثانوي كانيهاي رسي معرف وجود شرايط جوي گرم و مرطوب همراه با تشكيل خاكهاي جنگلي قهوه اي (Ustochrept.) مي باشد. بالاخره كهن خاكهاي متعلق به عصر بين يخبندان Holstein همراه با آبشوئي نسبتا شديد مواد آهكي و كانيهاي رسي ثانوي و سيماني شدن مواد لسي در افق C- با مقايسه با خاكهاي عصر يخبندان Riss رنگ آنها از حالت زرد مايل به قهوه اي تيره تا خيلي تيره مبدل گرديده است. تحتاني ترين رسوبات لسي درنيمرخ مورد مطالعه در اعماق 48/8 متري يري تا 50/7 متري كه بشدت سيماني شده است متعلق به بخش فوقاني در دوره يخبندان Mindel مي باشد. نهايتا مطالعات انجام شده در نيمرخ هاي ديگر واقع در ارتفاعات پيش از يكهزار متري از سطح دريا در همين منطقه نشان دهنده آنست كه در موقعيت هاي مرطوبتر حتي شرايط گرم و مرطوب استوائي با دوره هاي خشكي كوتاه مدت خاكم بوده است. بطوريكه سنگ هاي ماسه اي موجود در منطقه بشدت هوازده شده و نوع خاكهاي آن نيز Vertisols مي باشد مضافا تغييرات شرايط جوي در حال حاضر نشاندهنده آن است كه ما در حال پشت سر گذاردن دوره بين يخبندان موجود ورود به يك دوره يخبندان مي باشيم كه تحت اثر گلخانه اي و آلودگي هاي هرچه بيشتر جو كره زمين سرعت آن بيشتر مي گردد.

Cryturbation , Solifluction , Loess , Paleosols , Sronelines , Termite Cores , Vertisols , Zebra - stripes , Charcoal , Krotovins , Kastanozem , Brown Soils , Vertisols