|
بررسي تغييرات زماني روزهاي يخبندان در مشهد Fulltext
نويسندهگان:
[ عليرضا شهابفر ] - پژوهشكده اقليم شناسي، سازمان هواشناسي كشور [ سهراب محمدنيا قرائي ] - [ ناصر جاوداني خليفه ] -
خلاصه مقاله:
در اين مقاله به منظور آشكارسازي تغييرات احتمالي اقليم محلي نوسانات زماني روزهاي يخبندان مشهد طي دوره آماري 2000-1951 مورد مطالعه قرار گرفت. در بررسي هاي اوليه مشخص شد كه ميانگين سالانه دما و دماي حداقل مطلق طي دوره ياد شده روند صعودي دارند كه اين امر با روند نزولي تعداد روزهاي يخبندان همخواني مناسبي از خود نشان مي دهد.
پس از انجام آزمون همگني بارتلت همگن بودن داده هاي مورد مطالعه اثبات شد، با هدف آشكار شدن روند در اين داده ها از ضريب بحراني كندال استفاده شد و معلوم شد مجموع روزهاي يخبندان سالانه مشهد داراي روند نزولي است.پس از انجام آزمونهاي بعدي نيز نتيجه شد كه اين روند تا حدودي مداوم بوده ، اما در بعضي از سالها اين روند بهم خورده است در نهايت معادله همبستگي تعداد روزهاي يخبندان مشهد و سالهاي دوره آماري بصورت رابطه y=107/35-0/5x محاسبه شد كه اين همبستگي معني دار بوده و بيانگر تغييرات -29/5 روزه در تعداد روزهاي يخبندان طي دوره 50 ساه مورد مطالعه مي باشد. چنين استنباط شد كه داده هاي مذكور روند خطي مداوم شديدي از خود نشان نداده بلكه بيشتر رفتار نوساني ابراز نموده اند. در نهايت نيز با استفاده از آزمون Mann – Kendall دو روند نزولي معني دار در سري داده ها مشاهده شد كه در انتهاي دوره نيز مشخص شد كه تعداد روزهاي يخبندان در شهر مشهد يك روند صعودي معني دار را پيش گرفته اند، اما هيج نقطه تغيير ناگهاني معني داري در طول دوره آماري مورد مطالعه، مشاهده نگرديد.
در مرحله بعد به منظور برازش يك مدل سري زماني مناسب بر داده هاي مورد مطالعه از روش Box~Jenkins استفاده شد و با استفاده از منحني هاي P-P و اعمال عمليات تفاضل با تاخير يكساله، داده ها نرمال شدند و سپس با تحليل منحني هاي PACF و ACF خاصيت ايستايي داده ها و حذف واريانس نيز بررسي و لحاظ گرديد، در نهايت مدل سري زماني ARIMA (1,1,0) بطور بسيار مناسب و در حد اعتماد بالايي برازش داده شد بگونه اي كه اين مدل توانست تعداد روزهاي يخبندان سال 2001 مشهد را با خطايي در حدود 3/3 درصد پيش بيني نمايد.
كلمات كليدي:
سري زماني ، مدل ARIMA ، روند ، تحليل ايستايي ، تداوم
[ لينک دايمي به اين صفحه: http://www.civilica.com/Paper-RCCC03-RCCC03_009.html ]
|