مطالعه موردي پيرامون رفتار هاي جذبي و واجذبي آترازين در خاك يك مزرعه ذرت در استان فارس

[ منصوره دهقاني ] - عضو هيئت علمي دانشكده بهداشت دانشگاه علوم پزشكي شيراز و گروه خاكشناسي دانشكده كشاورزي، دانشگاه ياسوج
[ حميدرضا اوليائي ] - عضو هيئت علمي دانشكده بهداشت دانشگاه علوم پزشكي شيراز و گروه خاكشناسي دانشكده كشاورزي، دانشگاه ياسوج

خلاصه مقاله:

آترازين از علف ُ كش هاي بسيار پرمصرف جهت كنترل علف هاي پهن برگ، قبل و بعد از جوانه زني در مزارع ذرت مي باشد (جونز و همكاران، ۱۹۸۲ ). آترازين غالبًا در آبها ي سطح ي و ز ير زم يني مشاهده م ي گردد . اين علف كش در مح يط پايداري متوسطي دارد . نيمه عمر ا ين ماده ۱ تا ۱۲ ماه مي باشد. گرچه گزارش هائي نيز از باقي ماندن آترازين براي دهه هاي متماد ي
در خاك وجود دارد . پايداري آتراز ين در خاك به چندين عامل از جمله جذب شدن توسط اجزاء معدني و آلي خاك، جذب به وسيلة گياه، انتقال از طريق هرز آب و آبشوئي، تجزيه بيولوژيكي، تجزية نوري، تصعيد و تجزية شيميائي بستگي دارد ( كلي و كوزكينن، ۱۹۹۰) جذب و واجذب ي آتراز ين در خاك يك فرا يند اصلي است كه چندين عامل د يگر را نيز كنترل مي نمايد. همچنين مكانيسم جذب به طور مستقيم بر رو ي برخي فرا يند ها از جمله آبشوئي وتجز يه تأثير مي گذارد ( كلي و كوزك ينن، ۱۹۹۰ ). ماده آلي طبيعي و نوع آن مهمتر ين عامل مؤثر در جذب آتراز ين مي باشد (دانلي و همكاران، ۱۹۹۳ ). بنا به عقيده سليس و همكاران .( ۱۹۹۷ ) مقدار جذب آترازين به وسيلة مادة آلي عامل مهمتري نسبت به نوع و مقدار رس دارد (ليرد و همكاران، ۱۹۹۴ ) اطلاع از كينتيك ها ي جذب به پيش بيني زمان رسيدن واكنش ها به حالت تعادل و فرا يند ها ي احتمال ي مؤثر كمك قابل توجهي مي نما يد. مدل ها ي مختلف همدما ي جذب سطحي از جمله فروندليچ، لانگ مو ير و تمكين معمو لا جهت تشر يح خصوصيات جذب كلي در يك خاك مشخص در تعادل با دامنة غلظت آلا ينده ها به كار مي روند . استان فارس به عنوان
قطب تول يد غلات از جمله گندم و ذرت در ا يران مطرح است. با توجه با كاربرد گستردة آترازين در خاك هاي اين استان اهداف اين مطالعه به شرح زير مي باشد:
۱) مطالعه رفتار جذبي و واجذبي آترازين در خاك و
۲) ارزيابي توزيع آترازين در خاك با استفاده از پارامترهاي جذبي