بيواستراتيگرافي سازند خانگيران بر مبناي نانوپلانكتونهاي آهكي در شرق ناوديس چهل كمان  Fulltext 

[ فاطمه هادوي ] - گروه زمين شناسي، دانشگاه فردوسي مشهد
[ سعيده سنماري ] - گروه زمين شناسي، دانشگاه فردوسي مشهد

خلاصه مقاله:

سازند خانگيران جوانترين واحد سنگي حوضه كپه داغ است كه در محيط دريايي رسوب كرده و در حال حاضر در نواحي شمال شرق منطقه، در دشت سرخش، ناحيه شمال دره گز و چند ناوديس در مركز و غرب كپه داغ رخنمون دارد. ناحيه مورد مطالعه در حدود 25 كيلومتري دهكده شورلوق در شمال شرق ناويس چهل كمان واقع است. مختصات قاعده برش مذكور عبارتست از طول جغرافيايي َ45 60 درجه سانتي گراد و عرض جغرافيايي َ30 36 درجه سانتي گراد .
سازند خانگيران به دليل وجود گاز خانگيران از اهميت ويژه اي برخوردار است و چينه شناسي و فسيل شناسي اين سازند از ديرباز مورد توجه زمين شناسان قرار گرفته است. فسيل شناسي سازند مذكور بر مبناي فرامينيفرها انجام شده و بر اين اساس سن نهشته ها در ناحيه سرخس از پالئوسن فوقاني تا اواخر ائوسن و احتمالا اليگوسن زيرين ذكر شده است. در مطالعات كنوني با توجه به ارزش چينه شناسي نانوپلانكتونهاي اهكي سازند مذكور مورد بررسي قرار مي گيرد و با در نظر گرفتن مورفولوژي و ليتولوژي اين سازند 29 نمونه از محل ياد شده برداشت و پس ازآماده سازي مورد مطالعه ميكروسكوپي قرار گرفت. در اين بررسي تعداد 11 خانواده و 21 جنس و 51 گونه از نانوفسيلهاي آهكي معرفي و توسط ميكروسكوپ نوري و برخي نيز توسط ميكروسكوپ الكتروني عكسبرداري شده اند. بر مبناي نتايج تاكسونوميكي و اولين حضور فسيل شاخص و همراهي تجمعات فسيلي 9 بايوزن در اين سازند تعيين شد كه با زونهاي NP13-NP24 مارتيني (Marthini, 1971) مطابقت دارد. بر اساس نانوپلانكتونهاي موجود محدوده زماني سازند خانگيران در ناحيه مورد مطالعه ائوسن اغازين تا اليگوسن پسين پيشنهاد مي شود.