مجموعه اولترامافيک - مافيک سيخوران؛ افيوليت يا دياپير گوشته اي؟  Fulltext 

[ حبيب الله قاسمي ] - گروه زمين شناسي دانشگاه شاهرود
[ مسيب سبزه ئي ] - سازمان زمين شناسي کشور
[ تيري ژوتو ] - دانشگاه برتان غربي فرانسه

خلاصه مقاله:

مجموعه اولترامافيک-مافيک سيخوران در جنوب شرقي ايران در داخل دگرگونه هاي پالئوزوئيک و با مرز گسله در زير آميزه هاي رنگين مزوزوئيک قرار داشته و از سه بخش اصلي با روابط ناهمساز و سنهاي متفاوت تشکيل شده است. بخش زيرين آن را يک مجموعه بهم پيوسته اولترامافيک-مافيک به سن قبل از پرمين(بخش1) تشکيل مي دهد که توسط گابروهاي ايزوتروپ به سن ترياس مياني-فوقاني(بخش2) و دايکهاي پراکنده ديابازي با سنهاي ژوراسيک مياني- فوقاني و کرتاسه (بخش3 ) قطع مي شود. مجموعه بهم پيوسته اولترامافيک-مافيک(بخش1) از پايين به بالا از يک واحد هارزبورژيتي پورفيروکلاستيک با ساختار، شيمي کانيها(فورستريت درصد 89/5 تا 92/5 ، انستاتيت درصد بالاي 90) و شيمي سنگ کل پريدوتيتهاي گوشته اي آلپي(بخش تکتونيت)، يک واحد عبوري متشکل از توالي ضخيمي از دونيتهاي پورفيروکلاستيک با ساختار، شيمي کانيها و شيمي سنگ کل پريدوتيتهاي گوشته اي بازماندي و کروميتيت هاي لايه اي در پايين و تناوب ضخيمي از دونيت، کروميتيت، ورليت و پيروکسنيت با انواع لايه بنديها، بافتها، مجموعه هاي کانيايي و شيمي کانيها و سنگ کل کومولاهاي اولترامافيک ماگمايي در بالا و يک واحد کومولايي اولترامافيک-مافيک لايه اي متشکل از انواع فلدسپاتيک پريدوتيت، ملاگابرو، تروکتوليتهاي پيکريتي،اليوين گابرو، آليواليت، گابرونوريت، فروگابرو و حتي پلاژيوگرانيت تشکيل شده است. گابروهاي ايزوتروپ(بخش2) با شيمي کانيها و سنگ کل متفاوت از گابروهاي توالي کومولايي و با سني بسيار جوانتر، تمامي واحدهاي بخش 1 را قطع و با نفوذ در دگرگونه هاي پالئوزوئيک در آنها دگرگوني همبري شديدي با مناظر ميگماتوئيدي ايجاد نموده اند. اين بخش خود توسط دايکهاي پراکنده ديابازي با سني متفاوت و غير قابل مقايسه با فوج دايکهاي ديابازي مجموعه هاي افيوليتي قطع مي شود. اين مجموعه چندزادي، فاقد بعضي از بخشهاي اساسي يک مجموعه افيوليتي نظير فوج دايکهاي ديابازي و گدازه هاي بالشي است و هر کدام از بخشهاي آن نيز به زماني متفاوت تعلق دارند. بنابراين نمي توان آنرا يک مجموعه افيوليتي کلاسيک ناميد و بهتر است آن را يک دياپير گوشته اي بناميم.