ويژگي و تغييرات عمقي كانه زايي اسكارن شرق سونگون  Fulltext 

[ صولت عطالو ] - معدن مس سونگون
[ عبدالمجيد يعقوب پور ] - گروه زمين شناسي، دانشكده علوم، دانشگاه تربيت معلم تهران
[ محمود مهرپرتو ] - سازمان زمين شناسي و اكتشافات معدني كشور

خلاصه مقاله:

تداوم توده نفوذي پورفيري سونگون در بخش شرقي رودخانه سونگون و تداخل آن با سنگ هاي كربناتي عامل اسكارن سازي و كانه زايي در سطح و عمق شده است.
برخورد اين توده با سنگهاي كربناتي سطحي با گسترش شمالي – جنوبي كانه هاي سولفيدي پيريت، كالكوپيريت و كربناتهاي مس از جمله مالاكيت و آزوريت را پديد آورده است. سنگهاي اسكارني كانه دار سطحي به سمت شمال به سنگهاي هورنفلسي و در ادامه به سنگهاي كربناتي بدون كانه تبديل شده است.
از 6 گمانه حفاري شده در شرق ردخانه 4 حلقه بفاصله 8مثبت و منفي 100 متر در يك رديف شمالي – جنوبي امكان مطالعه يك مقطع 140800 متر مربع را ممكن ساخته كه بر اساس 12820 داده تغييرات ليتولوژي ، آلتراسيون، خردشدگي ، تيپ مينراليزاسيون، نوع كانه، بافت سنگي، ريكاوري، شكستگي كيفي سنگها و عيار عناصر مس و موليبدن در اين مقطع بررسي شده است.
كانه زايي مس از نظر گسترش عمفي در سه هاله صورت گرفته كه غني ترين و ضخيم ترين آن در افق تحتاني، دومي در افق فوقاني نزديك به سطح و سومي در مركز قرار گرفت ه است. از نظر گسترش شمالي – جنوبي هاله هاي هر سه افق در طرفين با شدتهاي متفاوت ادامه دارد. غني ترين هاله موليبدن نيز با ضخامت 130 متر بر شديدترين هاله كانه دارمس در عمق منطبق مي باشد.
ليتولوژي عمده شامل توده نفوذي پورفيري، ديوريت پورفيري، دايكهاي يوريتي و پس از آن هورنفلسها و كمي سنگهاي كربناتي و توف است. تيپ كانه زايي از نوع افشان و رگچه اي است كه اغلب در انطباق با آلتراسيون گسترده كوارتز سرسيتي در محدوده هاي خرد شده صورت گرفته است. آلتراسيون هاي كلريتي، پتاسيك، پروپيلتيك، آرژيليك و بيوتيتي در اولويت بعدي هستند. بنا به نوع ليتولوژي ، التراسيون غالب، بافت سنگها، نوع كانه زايي، گسترش هاله هاي كانه دار، كانه هاي موجود و ... آنچه كه بنام بخش اسكانر سونگون معرفي شده غير از رخنمونهاي سطحي اسكارني نبوده و ادامه كانه زايي پورفيري توده نفوذي سونگون در شرق رودخانه مي باشد.