خطر بيماريهاي انگلي و پيشگيري از آن ها در جريان سوانح طبيعي و عمدي  Fulltext 

[ محمدباقر ركني ] - دكتراي انگل شناسي پزشكي، استاديار و عضو هيئت علمي دانشكده بهداشت و انستيتو تحقيقات بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي ايران

خلاصه مقاله:

سوانح طبيعي همانند سيل، زلزله، گردبار و طوفان يا عمدي مانند آتش سوزي هاي گسترده، جنگ ها و حملات تروريستي هرچه باشند، پيامد بهداشتي آنها تقريبا يكسان است. سانحه قرباني خود را انتخاب نمي كند و تمام افراد در معرض خطر مي باشند. تاثيرات جامبي در اين شرايط متعدد و پيچيده است مانند قطع ارتباطات، آلودگي منابع آبي، اختلال در سيستم فاضلاب، آلودگي غذايي در اثر حشرات و نبود الكتريسيته و غيره. امكان گسترش بيماريهاي انگلي در چنين اوضاعي شديدا افزايش مييابد. بعلت اينكه تهيه سرپناه اختصاصي براي افراد ممكن است حتي تا يك هفته طول بكشد، آلودگيهاي انگلي بويژه اسهال آميبي، ژيارديايي و كريپتوسپوريديوزيز در اثر مجاور نشيني و تماس گستره افراد مبتلا با افراد سالم در حد اپيدمي افزايش مي يابد. اكثر آب ها به موادمدفوعي و انگلي بويژه هنگام سيل آلوده مي شوند. حيوانات اهلي كه مخازن عمده بيماريهاي انگلي مثل فاسيولوزينز، تريكواسترونژيلوزينز، كريپتوسپوريديوزيز، كيست هيداتيد، انواع تينا و غيره هستند بحال خود رها شده و عوامل انگلي را در سطح منطقه رها ميسازند. اين به نوبه خود و با توجه به سير بيولوژيك انگل ها علاوه بر اپيدمي هاي آني باعث رنجش و ابتلاء افراد تاساليان سال و مدت ها پس از اعلام وضعيت عادي مي شود. در همين راستا توصيه ميگردد كه پس از اعلام شرايط عادي از كليه افراد ساكم درمحل و حتي امدادگران سه نوبت آزمايش مدفوع به روش فرمل – اتر، تست اسكاچ ، گسترش هاي خوني و تست هاي سرمي به عمل آيد.
بندپايان بويژه پشه ها و مگس ها در شرايط سانحه اي شديدا افزايش مي يابند و بجز بيماريهاي ويروسي و ميكروبي در حدود 17 بيماري مهم انگلي توسط اين ناقلين انتقال داده مي شود. بخصوص در طوفان ها ميليون ها تخم حشرات به اطراف پراكنده مي گردد و اينها بعد از حدود 10 روز از تخم خارجشده و همزمان ميليونها حشره در محيط رها مي گردند. برخي راه حل ها در رابطه با جلوگيري از بيماريهاي انگلي درجريان سوانح طبيعي و عمدي در متن مقاله آورده شده كه شايد مهمترين آن، آموزش افراد در زمينه هاي مختلف باشد.