( Crocus Sativus L. ) اثر روش و دور آبياري بر طول دوره و مقدار گلدهي زعفران

[ علي اكبر عزيزي زهان ] - محقق بخش آبياري و فيزيك خاك موسسه تحقيقات خاك و آب تهران
[ علي اكبر كامگار حقيقي ] - دانشيار بخش آبياري دانشكده كشاورزي دانشگاه شيراز
[ عليرضا سپاسخواه ] - استاد بخش آبياري دانشكده كشاورزي دانشگاه شيراز

خلاصه مقاله:

ايران با % 75 توليد جهاني زعفران (Saffron )، سطح زير كشت 45 هزار هكتار، توليد 150 تن در سال و ارزش صادراتي 45 ميليون دلار در سال 1380 در راس كشورهاي توليد كننده زعفران دنيا قرار دارد (2) گياه زعفران با ويژگي هاي خاص خود مسائل زراعي مخصوصي نيز دارد كه در اين مقاله به يكي از آنها پرداخته خواهد شد .
اولين آبياري مزرعه زعفران در اواخر مهر يا اوايل آبان انجام مي شود . پس از آبياري اول به فاصله دو تا سه هفته گلهاي زعفران ظاهر مي شود . دوره گلدهي مزرعه زعفران 15 - 20 روز و دوره برداشت گلها 10 - 15 روز است . گلهاي زعفران هر روز قبل از آفتاب بايد برداشت گردد زيرا گلها در اثر آفتاب پلاسيده شده و از كيفيت آنها كاسته مي شود (1) عمر گلها 3 تا 4 روز است . اگر گلها براي مدت زيادي در هواي گرم، باد و نور خورشيد بماند، رنگ و بوي خود را از دست داده و از مرغوبيت آن كاسته مي شود (3) بايد سعي شود كه گلها در همان روز چيده شدن پاك شود(1) چيدن و پر كردن گلها در هر روز نياز به نيروي كار بسيار دارد . لذا با حجم زياد توليد در فصل برداشت زعفران محدوديت نيروي كار ايجاد مي شود . اگر بتوان با تدابيري دوره گلدهي زعفران را طولاني تر كرد مي توان از فشار كار و محدوديت نيروي كارگري كاست . اواسط پاييز ( دوره برداشت زعفران ) در مناطق كويري ( عمده منطق زعفران كاري ايران ) شبهاي سرد داشته و گاها با بارندگي همراه است . با كوتاه شدن زمان برداشت زعفران، احتمال مواجه شدن با سرماي شديد، يخ زدگي، شبنم زياد و بارندگي كمتر و احتمال آسيب رسيدن به گلها كاهش مي يابد، بنابراين هر قدر كه دوره گلدهي كوتاه تر شود مناسب تر است . چنانكه بيان شد از نظر حل مشكلات كارگري، طولاني كردن و از نظر كاهش خطر باران و يخ زدگي گلها، كوتاه كردن دوران گلدهي
مهم است . در اين تحقيق اثر روش و دور آبياري بر طول دوره گلدهي و گل داده شده بررسي شده است .