مقايسه كودهاي ريز مغذي و روشهاي عرضه آنها بر عملكرد گندم در شرايط شور

[ عليرضا مرجودي ] - عضو هيات علمي بخش تحقيقات خاك و آب مركز تحقيقات كشاورزي اصفهان
[ محمود صلحي ] - عضو هيات علمي بخش تحقيقات خاك و آب مركز تحقيقات كشاورزي اصفهان

خلاصه مقاله:

افزايش عملكرد با استفاده از عناصر كم مصرف B,Cu, Zn, Fe و Mn در بخش هاي وسيعي از دنيا از جمله مناطقي از آمريكا مشاهده شده است . با آنكه گياه به مقدار كمي از عناصر كم مصرف احتياج دارد، ولي كمبود آنها عملكرد را محدود مي نمايد . گندم به كمبود روي و منگنز حساسيت بيشتري نشان مي دهد تا به كمبود بـُر ، مس و آهن . در آزمايشي كه با شش تيمار شاهد، مصرف خاكي ، محلول پاشي ، آغشته كردن بذر و روش توأم آغشته كردن بذر + محلول پاشي توسط ايلماز و همكاران (1997) بر رفع كمبود روي در گندم انجام شد، نتايج ذيل به دست آمد .
صرف نظر از روش مصرف روي ، در همه تيمارها افزايش عملكرد نسبت به شاهد معني دار شد . در همه روش ها مصرف روي سبب افزايش بيوماس گرديد . بالاترين افزايش عملكرد 109) درصد ) ، مربوط به روش مصرف خاكي و كمترين مربوط به محلولپاشي 40) درصد ) بوده است كاربرد روي اثرات معني داري بر اجزاء عملكرد از جمله تعداد سنبله در متر مربع و وزن هزار دانه داشته است . تعداد سنبله در متر مربع ، بيشترين اثر را در افزايش غلظت و عملكرد داشته است . كاربرد خاكي روي اقتصادي بوده و اثر دراز مدت در غني سازي دانه در خاك هاي داراي كمبود روي داشته است موسوي نيك و همكاران (1997) طي تحقيقي مشاهده نمودند كه با مصرف كودهاي سولفات روي و سولفات منگنز علاوه بر افزايش توليد و غني سازي، بذرهاي گندم به دليل ذخيره سازي عناصر غذايي از ريشه دهي بيشتري برخوردار مي شوند . در صورتي كه محلول پاشي با عناصر كم مصرف در زمان گلدهي انجام گيرد، احتمال وقوع حالت فوق حتمي خواهد بود . در تحقيق ديگري ملاحظه گرديد با كاربرد تركيبات روي (Zn) و منگنز (Mn) ، غلظت روي به مقدار قابل توجهي در دانه گندم و كلش اضافه گرديد مجيدي و ملكوتي (1377) در آزمايش هاي متعدد خود در مزارع گندم استان كردستان به اين نتيجه رسيدند كه با مصرف سولفات روي غلظت روي در خاك، درصد عملكرد گندم و غلظت روي در دانه گندم به طور معني داري افزايش مي يابد