فرسايشهاي سطحي و شياري : تهيه نقشه به كمك RS و GIS

[ علي محمدي تركاشوند ] - استاديار دانشگاه آزاد اسلامي واحد رشت

خلاصه مقاله:

فرسايش سطحي نتيجه فرسايش باراني و فرسايش ناشي از حركت ورقههاي آب در سطح خاك است . تمركز آب در نهايت منجر به ايجاد شيارهاي كوچكي در روي شيبها ميشود . فرسايش شياري وقتي روي ميدهد كه تنش برشي جريان در اثر تمركز آب، افزون بر مقاومت خاك است نقشهبرداري اشكال فرسايشي از جمله فرسايشهاي سطحي و شياري در مطالعات فرسايش و رسوب، بسيار حائز اهميت بوده و اولويت برنامههاي حفاظت خاك را مشخص ميسازد . نقشهبرداري زميني و يا استفاده از عكسهاي هوايي به دليل هزينهها و زمان زيادي كه صرف ميكند، تهيه نقشه اشكال فرسايش را در عمل با مشكل مواجه ميسازد بنابراين تحقيقات به اين سمت گرايش يافته كه بتوان از پردازش تصاوير ماهوارهاي و GIS نسبت به تهيه نقشه اشكال فرسايش اقدام نمود . بررسيهاي مربوط به فرسايش و رسوب، بيشتر معطوف به تهيه نقشههاي كميِ فرسايش و رسوب بوده و كمتر به تهيه نقشههاي اشكال فرسايش توجه شده است . مطالعات محدودي در مورد تهيه نقشه اشكال فرسايش صورت گرفته، مثل مطالعات GLASOD كه فرسايش را به انواع آبي، بادي، فيزيكي و شيميايي تقسيم بندي ميكند و كاري به انواع فرسايش آبي ندارد . تحقيقاتي در مورد يك يا چند شكل فرسايش منطبق بر يك روش خاص انجام شده است ، اما طبق بررسيهاي به عمل آمده تحقيقي كه به صورت متدولوژي و با لحاظ مقايسه روشهاي مختلف از نظر صحت، دقت وخطاي برآورد اشكال فرسايش باشد، انجام نشده است . در تحقيق حاضر، چند روش تهيه نقشه فرسايشهاي سطحي و شياري و شدت آنها ( مقياس (1 :250000 بررسي و نتايج حاصل از نظر صحت، دقت و خطا مورد مقايسه قرار گرفته است .