مديريت ريسك وقوع هيدرولوژيكي پديدهاي خشكسالي استان همدان جهت مديريت منابع آب استان  Fulltext 

[ محمدهادي نظري فر ] - كارشناس آموزشي و پژوهشي دانشگاه تهران - پرديس ابوريحان
[ كيوان سيفي ] - محقق موسسه تحقيقات فني و مهندسي كشاورزي (مركز ورامين)
[ رضوانه مومني ] - دانشجوي كارشناسي ارشد دانشگاه تهران - پرديس ابوريحان

خلاصه مقاله:

خشكسالي يك بلاي طبيعي محسوب مي شود كه به صورت ناگهاني و بي سر و صدا رخ مي دهد، خشكسالي از ديدگاه صاحب نظران به كمبود رطوبت مستمر و غير طبيعي اطلاق مي شود كه خسارت هاي زيادي را بر منطقه تحت تاثير تحميل مي كند. خشكسالي مي تواند بهترين سياست ها و برنامه ريزيها را غير عملي سازد، مگر آنكه با تحليل سوابق تاريخي پديده خشكسالي و با تكيه بر آمار و اطلاعات موجود، دوره بازگشت خشكسالي هاي و ريسك وقوع آن در سالهاي مختلف را براي مناطق برآورد كرد و با ايجاد طرح هاي آمادگي براي پديده خشكسالي مشكلات ناشي از خشكسالي را تا حد زياد كاهش داد. از اين رو هدف از اين تحقيق نيز بررسي خشكسالي ها و تحليل مخاطره هيدرولوژيكي پديده خشكسالي در طولاني ترين تداوم ها و شديدترين تداومها از نظر بزرگي در سالهاي مختلف در استان همدان مي باشد. به اينمنظور از شاخص بارش استاندارد (SPI) به عنوان شاخص منتخب جهت بررسي خشكسالي ها در 20 ايستگاه در داخل و خارج حوزه با طول دوره آماري مشترك 29 ساله در پنج مقياس زماني 1، 3، 6، 12 و 24 ماهه استفاده گرديد. نتايج بررسي ايستگاهي خشكسالي ها از نظر ويژگي هاي ياد شده نشان مي دهد كه كمترين مقدار SPI مشاهده شده مربوط به ايستگاه ملاير و نيز شديدترين تداوم از نظر بزرگي خشكسالي ها در طول دوره آماري متعلق به ايستگاه نوژه بوده است. نقشه هاي ريسك وقوع طولاني ترين تداوم در سالهاي مختلف، شدت بيشتري را در نواحي جنوب غربي استان نشان ميدهد. ريسك وقوع طولاني ترين خشكسالي ها شدت بيشتري را براي مناطق جنوب شرقي، شمال شرقي و شمال غربي منطقه نشان مي دهد. همچنين نقشه هاي شديدترين خشكسالي ها، ريسك بيشتري را در مناطق جنوب شرقي و مركزي منطقه نشان ميدهد.

خشكسالي ، مديريت ، ريسك ، منابع آب همدان