بهره برداري بهينه كمي - كيفي از مخازن سدها: مروري بر دستاوردهاي اخير  Fulltext 

[ رضا كراچيان ] - استاديار دانشكده مهندسي عمران، دانشگاه تهران
[ نجمه مهجوري مجد ] - دانشجوي دكتراي مهندسي عمران - محيط زيست، دانشگاه تهران

خلاصه مقاله:

بهره برداري بهينه از مخازن سدها به عنوان يكي از مسائل پايه در تحليل سيستم هاي منابع آب در چند دهه گذشته مورد توجه محققين قرار داشته است. علت اصلي اين توجه، ارزش اقتصادي حاصل از بهره برداري بهينه از منابع آب، افزايش نيازهاي آبي و كمبود منابع آب در دسترس مي باشد. مدل هاي بهره برداري بهينه كمي – كيفي از مخازن سدها، امكان تدوين سياست هاي بهره برداري ازمخزن را با توجه به اهداف كمي، كيفيت آب تخصيص يافته به نيازها و كيفيت آب موجود در مخزن فراهم مي سازند. مرور پيشينه مطالعات در زمينه بهره برداري بهينه از مخازن سدها نشان ميدهد، علي رغم بسط قابليت هاي مدل هاي بهره برداري بهينه كمي از مخازن سدها، مدل هاي محدودي براي بهره برداري كمي و كيفي از مخازن پيشنهاد شده است. دليل اصلي اين موضوع، محدود بودن مشكلات كيفيت آب سدها در بسياري از كشورهاي پيشرفته و مشكلات محاسباتي مسائل بهره برداري بهينه كمي و كيفي از منابع آب مي باشد. با اين حال بسياري از سدها به خصوص در كشورهاي در حال توسعه، داراي مشكلات مربوط به شوري، آلودگي و مغذي شدن مي باشند.
به علت اهميت موضوع، در اين مقاله سعي شده است با مروري بر مطالعات انجام شده در تدوين مدل هاي بهره برداري كمي – كيفي از مخازن سدها، جزئيات آخرين دستاوردهاي موجود در اين زمينه ارائه گردد. در اين مقاله همچنين، نتايج به كارگيري چند مدل بهينه سازي بهره برداري جديد در مديريت كمي و كيفي سد 15 خرداد ارائه مي شود.

بهره برداري بهينه ، كيفيت آب ، سد 15 خرداد ، رفع اختلاف ، شوري