|
مطالعه آزمايشگاهي تاثير پارامترهاي هيدروليكي بر روي تغييرات بستر در طول يك مدل پيچانرودي با بستر ماسه اي
نويسندهگان:
محمدرضا پيرستاني - عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامي واحد تهران جنوب رضاافشين شريفيان - عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامي واحد شيراز مهدي حبيبي - عضو هيئت علمي و مسئول بخش مهندسي رودخانه مركز تحقيقات حفاظت خاك و آبخيزداري
خلاصه مقاله:
يكي از مسائل مهمي كه در مطالعات مهندسي رودخانه مورد توجه قرار گرفته است، بررسي تغييرات رودخانه هاي پيچانرودي و عوامل مؤثري كه اين تغييرات را ايجاد مي كنند، مي باشد. بدين منظور براي بررسي تاثير پارامترهاي هيدروليكي در تغييرات بستر يك پيچانرود با طول موج كامل با ساخت مدل فيزيكي يكي از پيچانرود هاي رودخانه قزل اوزن، مطالعاتي صورت گرفت و نتايجي بدست آمد.محققين بر اين عقيده اند كه شدت جريان و شيب طولي رودخانه ها از جمله پارامترهاي هيدروليكي مؤثر در تغييرات بستر رودخانه ها ونيز پيچانرودها در طول مسير آن مي باشد. بدين ترتيب كه اين دو پارامتر بر توان رودخانه اي در تغيير شكل رودخانه هاي آبرفتي مؤثر بوده و همچنين با توجه به تاثير اندازه شيب طولي ومقدار شدت جريان عبوري وميزان عمق جريان آب درمقاطع مختلف رودخانه ها، برروي تنشهاي برشي در كف و در طول مسير جريان مؤثر بوده و موجب تغيير برنرخ حمل رسوب و شكل بسترو ميزان مقاومت جريان مي گردند. بدين منظور يكي از پيچانرودهاي رودخانه قزل اوزن كه برروي بستر آبرفتي جريان داشت و همچنين براساس طبقه بندي كورنيس نيز توسعه يافته نبود، انتخاب گرديد. سپس مدل فيزيكي آن با مقياس كج (افقي1٤٠٠ و عمودي ٤٠/ ١) وبستر متحرك با قطر متوسط ذرات ٣ ميليمتر طراحي شده ودر فلومي به ابعاد ١٤ متر طولي و عرض ٥ /١ متر و ارتفاع ٨٠ سانتيمتر احداث گرديد.بر روي مدل ساخته شده آزمايشاتي با دبي هاي ( ١ و ٢ و ٣ و ٤ و ٥ و ٨ ليترر ثانيه ) و شيبهاي ٠٠٣/0، ٠٠٧٨/0، ٠١٤/0 انجام گرديد با برداشتهايي كه از ٢١ مقطع عرضي در طول مدل در قبل وبعد از هرآزمايش انجام مي شد، اثرات پارامترهاي هيدروليكي شيب ودبي بر روي تغييرات بستر در طول مدل پيچانرودي با طول موج كامل بررسي شده و نتايجي بدست آمد كه در اين مقاله ارائه مي گردد.
كلمات كليدي:
پيچا نرود، مهندسي رودخانه، قز لاوزن، مدل فيزيكي، حمل رسوب، توان رودخانه اي، بستر آبرفتي، چليپا
|