در اراضي با شيب مناسب مي توان اقدام به كشت درختان مختلف به صورت ديم نمود، اما معمولا نفوذپذيري كم سطح خاك سبب ايجاد رواناب مي شود. براي اين منظور مي توان با كاربرد روش هاي فني، بخشي از آب باران را مهار كرده و در خاك ذخيره نمود و با كشت درختان مناسب مثل انگور، بادام، انجير، پسته، انار، توت و … از منابع آب خاك استفاده بيشتري به عمل آورد. از بهترين روش هاي موجود، ايجاد يك حوضچه كوچك براي هر تك درخت مي باشد و لذا آب باران در داخل هر حوضچه جمع آوري شده و با نفوذ در خاك درون هر حوضچه، در طول فصل رشد مورد استفاده گياه قرار مي گيرد. درصورت استفاده از اين روش، بازده استفاده از آب باران بالا رفته وعملكرد و كيفيت محصول نيز افزايش مي يابد. اندازه مساحت هر ريز حوضه به عواملي مانند عمق ريشه، قابليت نگهداري آب در خاكف ضريب رواناب، مساحت اشغال شده هر تك درخت، مقدار باران سالانه و مقدار تبخير تعرق گياه در طول سال بستگي دارد. همچنين در اثر اعمال سيستم جمع آوري آب باران در ريز حوضه هاي كشت، مقدار رطوبت نگهداري شده در اعماق مختلف خاك در طول فصل رشد افزايش مي يابد. براي تهيه مدل بيلان آب خاك، عمق خاك در ناحيه ريشه به قسمت هاي مختلف تقسيم شد و سپس با استفاده از معادلات حاكم بر خاك، از طريق بيلان آب خاك، عمق خاك در ناحيه ريشه به قسمت هاي مختلف تقسيم شد و سپس با استفاده از معادلات، خاكم بر آب خاك، از طريق بيلان آب خاك در لايه هاي مختلف، مقار رطوبت حجمي آب خاك در هر روز سال به وسيله مدل بدست آمد. براي استفاده از معادلات بيلان به پارامترهايي مانند مقدار بارندگي و رواناب روزانه و تبخير تعرق واقعي گياه نياز مي باشد. بنابراين رابطه بين بارندگي و رواناب در محل و پارامترهايي ازخاك، مانند مقادير رطوبت حجمي در حد ظرفيت زراعي و نقطه پژمردگي دائم، تعيين گرديد. براي محاسبه تبخير تعرق واقعي گياه نيز، از روش هاي مختلف محاسبه تبخير تعرق بالقوه گياه مرجع استفاده شد. نتايج مدل براي منطقه باجگاه در استان فارس، نشان داد كه بين مقادير تخمين زده شده و اندازه گيري شده رطوبت حجمي آب خاك در عمق 120 سانتيمتري و رطوبت خاك در عمق 120-0 سانتيمتري، هم خواني خوبي وجود دارد. بنابراين از اينمدل براي طراحي سيستم جمع آوري آب باران در ريز حوضه هاي كشت استفاده نمود.

كلمات كليدي:

زير حوضه هاي كشت ، اندازه مساحت زير حوضه