|
ارزيابي نتايج حاصل از اجراي عمليات آبخيزداري در استان كرمان
نويسندهگان:
كرامت ميجاني - كارشناس ارشد منابع طبيعي و عضو گروه مطالعات مديريت آبخيزداري جهاد كشاورزي استان كرمان مهدي شهسواري - كارشناس زمين شناسي و عضو گروه مطالعات مديريت آبخيزداري جهاد كشاورزي استان كررمان علي پورابولي - كارشناس آبياري و عضو گروه ارزيابي مديريت آبخيزداري جهاد كشاورزي استان كرمان
خلاصه مقاله:
استان كرمان به مساحت 18/3 ميليون هكتار و متوسط بارندگي سالانه 150 ميليمتر، عمدتا داراي آب و هواي خشك مي باشد. ميزان بارندگي استان از كمتر از 50 ميليمتر در دشت شهداد تا بيش از 700 ميليمتر در ارتفاعات جبال البرز متغير مي باشد كه عمدتا مربوط به فصل زمستان و بيشتر به صورت رگباري همراه با بروز سيلاب مي باشند. از طرفي برداشت بي رويه از آبهاي زير زميني منجر به افت شديد سطح آب زير زميني، كاهش آبدهي مناطق آبي منطقه، پيشروي جبهه آب شور، شكست و نشست زمين در دشت هاي مهم استان شده است. در حاليكه روند صعودي تعداد سيل و خسارات ناشي از آنها مشكلات زيادي براي مناطق روستايي و شهري بوجود آورده است. ميران فرسايش خاك در سطح 14 ميليون هكتار حوضه هاي آبخيز استان سالانه بيش از 450 ميليون تن مي باشد. از طرفي بروز خشكسالي هاي متعدد عمدتا معضلات مذكور را افزايش داده است.
با توجه به مشكلات كم آبي، سيل، فرسايش و رسوب، مديريت آبخيزداري به منظور حل اين معضلات در سطح 400 هزار هكتار از حوضه هاي آبخيز استان اقدام به اجراي عمليات آبخيزداري نموده است كه حجم عمليات خاكي آن بالغ بر 14 ميليون متر مكعب، حجم عمليات سنگ و سيماني وگابيوني بيش از 200 هزار متر مكعب، حجم عمليات خشكه چيني حدود 11 هزار متر مكعب و احداث بانكت، فارو و تشتك درسطح 30 هزار هكتار انجام شده است.
به منظور بررسي نتايج حاصله و ميزان موفقيت كارهاي انجام شده، در 7 حوضه آبخيز استان (ده كهان كهنوج، راويز رفسنجان، اسفندقه جيرقفت، باب گهر زرند، كوه سفيد و زمان آباد بافت، كوه پنج بردسير) ارزيابي صورت گرفت. نتايج نشان مي دهد كه عمليات آبخيزداري در كنترل سيل و رسوب، تغذيه مصنوعي، افزايش آبدهي منابع آب و تداوم زماني آنها، كاهش اثرات خشكسالي ، افزايش سطح زير كشت و بهبود وضعيت اقتصادي اهالي مناطق مذكور موفق بوده و تداوم آن به سرعت و حجم بيشتر ضروري مي باشد.
كلمات كليدي:
ارزيابي ، عمليات آبخيزداري
|