در اين مطالعه به منظور بررسي كيفيت آب رودخانه‌هاي استان گيلان، در 25 ايستگاه هيدرومتري از رودخانه‌هاي اين استان، 9 پارامتر كيفي آب از لحاظ مصارف كشاورزي، اندازه گيري شد. سپس ماتريسي با ابعاد 9×25 تشكيل و با تكنيك‌هاي آماري چند متغيره، مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. به منظور تعيين مهمترين پارامترهاي كيفي آب، از تحليل عاملي و براي تعيين رسته‌هاي همگن پارامترهاي كيفي، از تحليل خوشه‌اي استفاده شد. همچنين براي بررسي روابط آنها، همبستگي داده‌ها مطالعه شد. نتايج تحليل عاملي نشان داد پارامترهاي كلر و هدايت الكتريكي با توجيه مجموع 87/7درصد واريانس با بار عاملي به ترتيب 0/99 و0/85از مهمترين عوامل مؤثر در كيفيت آب هستند. همچنين نتايج حاصل از تحليل خوشه‌اي نشان داد كه دو گروه همگن از پارامترها بر اساس فاصله گروه‌بندي وجود دارد، به طوري كه پارامترهاي Na، Cl، Ca، K، SO4، TDS و SAR در يك گروه و پارامترهايEC و Mg در گروه ديگر قرار مي گيرند. نتايج اين تحقيق مي‌تواند در مديريت كيفيت منابع آب سطحي سودمند باشد.

كلمات كليدي:

كيفيت آب، تحليل عاملي، تحليل خوشه‌اي، استان گيلان