آگاهي از ميزان و تواتر دبي سيلابي با دوره برگشتهاي مختلف از موارد ضروري در طراحي سازه هاي آبي مي باشد، اما اغلب در محل احداث سازه ها با فقدان ايستگاه اندازه گيري و يا كمبود آمار مواجه هستيم كه در چنين صورتي برآورد قابل اطمينان دبي سيلابي امري الزامي مي باشد. تشخيص پارامترهاي مؤثر در سيلاب و تشكيل مدلهاي منطقه‌اي مناسب در حوضة بالادست سد كرخه از مهم‌ترين اهداف اين پژوهش است. بدين منظور در ابتدا اقدام به جمع‌آوري، اصلاح و بازسازي آمار دبي‌هاي حداكثر لحظه‌اي روزانة ايستگاههاي حوضه مذكور گرديد. از 39 ايستگاه موجود در منطقه، 21 ايستگاه انتخاب و بقيه به دليل نقص آمار حذف شدند. 28 سال بعنوان دورة مشترك آماري مشخص گرديد. تحليل فراواني داده‌هاي سيلاب با تواتر مختلف به وسيلة نرم‌افزار HYFA صورت گرفت. پس از آن بهترين توزيع آماري توسط آزمون نيكويي برازش براي هر ايستگاه تعيين شد. در مرحلة بعد بكمك نرم‌افزار SPSS و از روش تحليل منطقه‌اي و رگرسيون ساده و چندگانه، بصورت خطي و غير خطي، ميان دبي و ويژگيهاي فيزيوگرافيك حوضه، مدلهاي منطقه‌اي سيلاب استخراج گرديد. درنهايت مدل خطي بدليل سادگي و ضريب همبستگي بالا، مناسبتر از ساير مدلها تشخيص داده شد. اين پژوهش نشان داد كه از مشخصه هاي فيزيوگرافيكي، مساحت حوضه (A)، بيشترين تأثير را در توليد سيلاب دارا مي باشد.

كلمات كليدي:

سيل،كرخه، برآورد دبي حداكثر لحظه اي، تحليل فراواني سيل، مدل بندي سيلاب ، خصوصيات فيزيوگرافي