|
يك راه حل عددي براي لحاظ كردن تاثير Et بر افت ايستابي و فاصله زهكشها
نويسندهگان:
حميدرضا ميربهرسي - كارشناس ارشد شركت خدمات مهندسي آب و خاك كشور- مديريت مطالعات كرخه محمدرضا نوري امامزاده ئي - دكتراي آبياري و زهكشي – عضو هيئت علمي دانشگاه شهركرد
خلاصه مقاله:
در مناطقي كه شدت تبخير و تعرق پايين است، افت سطح ايستابي و خروج زه آب موجود در خاك فقط در گرو شدت زهكشي مي باشد اما در مناطق با شدت بالاي تبخير و تعرق در طي فصل رويش و باردهي، ريشه اغلب گياهان فعالانه آب را از اعماق خاك جذب كرده و نقش مؤثري در افت سطح ايستابي ايفا مي نمايند. بديهي است كه ميزان تأثير تبخيروتعرق به عمق سطح ايستابي بستگي دارد . در مطالعه حاضر از يك رابطه خطي براي بيان تغييرات ميزان تبخير و تعرق با عمق خاك استفاده شده است. خصوصيات خاك و ديگر شرايط حاكم بر منطقه طرح (واقع در استان خوزستان ) نشان مي دهد كه تبخير وتعرق تا عمق 1/2 متر نسبت به سطح زمين بر افت سطح ايستايي تاثيرگذار است. شيب خط مذكور برابر 0/008بر روز، برآورد شده كه بيانگر نرخ شدت ياد شده مي باشد. با وارد كردمعادله اين خط در معادله بوسينسك به عنوان يك مولفه چاه (sink term) و با قبول فرضيات دوپوئي و فورشهايمر بدون اعمال هيچ فرض ساده كنند هاي معادله اخير به روش عددي حجم هاي محدود حل شده است. نتايج نشان ميدهد كه لحاظ كردن تأثير تبخيروتعرق طي مدت ٦ روز سطح ايستابي را به ترتيب ٦،١٠ و ١٠ سانتيمتر در فواصل زهكشي ٤٠،٦٠ و ٨٠ متر بيشتر از حالتي كه اين تأثير در نظر گرفته نشود تقليل داده است، اين امر باعث افزايش فاصله زهكشها به اندازه ٧،١٥ و ١٥ متر و به تبع آن به طور متوسط باعث كاهش ٢٠ درصدي در هزينه هاي اجرائي طرح شده است.
كلمات كليدي:
روشهاي عددي، حجم هاي محدود، تبخير و تعرق، زهكشي زيرزميني
|