مديريت بحران با محور دانايي تركيبي از علم و هنر و عمل است.گام اول در مديريت بحران برنامه ريزي است. برنامه ريزي ابزاري است كه ما را از وضعيت موجود به وضعِت مطلوب مي رساند. لذا اولين قدم براي برنامه ريزي صحيح تبيين و شناخت وضعيت موجود مي باشد كه نياز به واقع بيني دارد تا خوش بيني و تاكيد مي كنيم كه اين درست در نقطه مقابل روزمره گي و به دنبال حوادث دويدن است و بدون تعارف در نقطه مقابل رفتار قدرگرايانه سنتي مان قرار مي گيرد. پس از اين كه مشخص شد تا چه اندازه در معرض آسيبهاي جدي و بحران زاي زلزله قرار داريم؟ ونيز تا چه حد توان رويارويي با بحران را داريم؟ در مرحله بعد بايستي بطور روشن اعلام كنيم كه به چه سطحي از موفقيت در كنترل بحران مي خواهيم برسيم(تعيين اهداف)؟ سپس مي توانيم براي تحقق اهداف تعيين شده برنامه ريزي كنيم اين مقاله با هدف پاسخ به پرسش اول در تبيين وضعيت موجود تدوين شده است . از ديدگاه كارشناسي هيچ بحراني بدون علائم و هشدارهاي قبلي رخ نمي دهد. بارها شنيده ايم «كه زلزله خبر نمي كند». و يا «فاجعه هاي طبيعي چون: طوفان، سيل، آتش سوزي ناشي از امتحان الهي است». فراتر از جنبه هاي تسلي بخش و اعتقاد پايه اي در فرهنگمان كه كاركرد خود را داراست با ديدي كارشناسانه مي دانيم كه بحرانها هم قابل پيش بيني هستند و هم خبر مي كنند. از طريق شناخت نقشه جهاني - منطقه اي نقاط زلزله خيز، ازطريق بسامدي (تكرار) زلزله ها و جدول شدت آنها، ازطريق علايم دائمي پايگاههاي لرزه نگاري و وضعيت گسلهاي فعال مي توان وقوع زلـــزله را پيش بيني نمود. مقياسهاي خبر وقوع زلزله كمي از معيارهاي متعارف و زندگي روزمره فراتر مي رود و به معناي چندثانيه قبل از وقوع نيست تا در جاهاي امن پناه بگيريم، كه البته اين نيز به نوبه خود بخشي از آموزشهاي مديريت بحران است.به نظر مي رسد هيچكس وقوع زلزله را در ايران حتمي نمي داند اگر نسبت به عمق فاجعه اي كه پيش رويمان است باور قلبي وجود داشت آنگاه نه يك دولت و نه يك ارگان كه تمام نيروها و تمام افراد براي پيشگيري از فاجعه بسيج مي شد. در كشورهاي پيشرفته وقوع حوادث طبيعي به فرصتهايي براي توسعه تبديل شده است،برنامه ريزي با اين نگرش آسان نيست ولي شدني است. حوادث ممكن است در قبال توسعه بعنوان "آغازي دگر" در نظر گرفته شوند چرا كه امكان دارد موقعيتي بوجود آيد كه منابع بتوانند پاسخگوي پيشرفت وضع جوامع باشند. آمار و ارقام نشان مي دهد كه كشورهاي توسعه يافته به موفقيتهاي بزرگي در زمينه مديريت بحران زمينه رسيده اند . ما هم با توجه به ريشه فرهنگي و قدرت مذهبي و با توكل به خداي آگاه و دانا موفق خواهيم شد فقط بايد يك عزم ملي ايجاد گردد.

كلمات كليدي: