سنگهاي متنوعي در حوزه آبريز رودخانه ها رخنمون دارند كه بر اثر هوازدگي و فرسايش آنهـا ذراتـي بوجود مي آيند كه توسط آبهاي سطحي و سيلابها انتقال مي يابند و در بستر مسيلها آبراهـه هـا و رودخانـه هـا ته نشين مي شوند . اين ذرات شامل ذرات ريزدانه ( سيلت و رس ) و ذرات درشت دانه ( ماسه، شن و قلوه سنگ ) مي باشد . رودخانه ها تهنشين مي گردد . تداوم تهنشين اين رسوبات و عدم برداشت آنها باعث افـزايش رقـوم بستر رودخانه و طغيان رودخانه به زمينهاي اطراف مي شود . بدليل توسعه حركتهـاي عمرانـي در قـرن بيـستم، برداشتهاي بي رويه از مصالح شن و ماسه موجود در بستر و حريم رودخانه ها بدون رعايـت قـوانين مربوطـه و بدون رعايت حريم رودخانه ها و سا ير سازه هاي متقاطع با بستر رودخانه صورت گرفته است . در نتيجه بحـران جدي در تغييرات دانه بندي مصالح شن و ماسه رودخانه اي، تغييرات مرفولوژي رودخانه هـا و هندسـه آنهـا در اغلب رودخانه هاي موجود در استان خوزستان بوجود آمده است . گسترش تراسهاي آبرفتي قديمي و مخروط افكنه ها در استان خوزسـتان محلهـاي مناسـب را جهـت احداث معادن بوجود آورده اند . كنترل برداشت اين منابع از معادن مذكور امكان تامين مصالح شن و ماسه بدون آسيب رساندن به رودخانه ها را ميسر مي سازد .

كلمات كليدي:

حوزه آبريز – رودخانه ها – فرسايش – انتقال – شن – ماسه – قلوه سنگ – بستر رودخانه – معادن رودخانه اي – معادن كوهي – تراسهاي آبرفتي – مرفولوژي رودخانه – سازند بختياري – كنگلومرا