توان تابشي بين تابش خورشيدي جذب شده و تابش مادون قرمز منتشر شده يك پس خور منفي قوي براي ثابت نگه داشتن دماي سطح زمين ايجاد مي كند .تابش بازگشتي از آتمسفر به زمين اثر گلخانه اي ناميده مي شود و موجب گرم شدن سطح زمين مي شود. افزايش پيچيدگي هاي مدلهاي آناليتيكي اقليم ، با اضافه نمودن اثر آئروسلها، ابرها، قابليتهاي نشر، جريانهاي افقي، جريانهاي اقيانوسي، جريانهاي عمودي هوا، پوشش برف و پوشش گياهي امكان پذير مي باشد. پيچيده ترين اين مدلها، مدلهاي جهاني اقليم (GCM) هستند كه سعي در به كارگيري روشهاي عددي پيش بيني، براي مقياسهاي زماني طولاني مدت دارند. هرچند بخار آب و آلبيدوي برف، داراي پس خورهاي مثبت هستند، اما با اين وجود به دليل غالب بودن پس خورهاي منفي توازن انرژي، تغير اقليم ايجاد نخواهد شد. حساسيت تغييرات دماي متوسط كره زمين به نيروهاي مختلف مي تواند توسط يك فاكتور حساسيت اقليمي بيان شود. اين فاكتور مي تواند براي برآورد اثر تغيير دماي حاصل از نيروهاي مثل دو برابر شدن ميزان CO2 تغييرات مداري زمين، افزايش ميزان ابرها و اثرات آتشفشانها به كار گرفته شود. زندگي به گونه اي پيشرفت مي كند كه اقليم جهاني بتواند به رشد گياهان كمك نمايد. اينچنين هموستازي تحت عنوان نظريه گايا (gaia) بيان شده و به صورت عميقي با نظريه جهان گل مينايي (Daisyword) تشريح شده است.

كلمات كليدي:

تغيير اقليم ، مدلهاي جهاني اقليم ، GCMs ، تظريه گايا ، ايران